{"id":3175,"date":"2026-09-20T10:58:52","date_gmt":"2026-09-20T10:58:52","guid":{"rendered":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/?p=3175"},"modified":"2026-09-20T10:58:53","modified_gmt":"2026-09-20T10:58:53","slug":"gdanski-socrealizm-w-ruinie-historia-morskiego-domu-kultury-w-nowym-porcie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/2026\/09\/20\/gdanski-socrealizm-w-ruinie-historia-morskiego-domu-kultury-w-nowym-porcie\/","title":{"rendered":"Gda\u0144ski socrealizm w ruinie. Historia Morskiego Domu Kultury w Nowym Porcie"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Gda\u0144ska dzielnica Nowy Port od lat kojarzy si\u0119 z przemys\u0142em morskim, miejscem zamieszkania pracownik\u00f3w portu oraz stoczni, architektur\u0105, kt\u00f3ra w odr\u00f3\u017cnieniu od wielu miejsc miasta przetrwa\u0142a wojn\u0119. Le\u017c\u0105ca na uboczu, przez wiele lat troch\u0119 zapomniana, w ci\u0105gu ostatnich lat poddawana stopniowej rewitalizacji. Obecnie Miasto Gda\u0144sk b\u0119dzie j\u0105 kontynuowa\u0142o w formule Partnerstwa Publiczno-Prywatnego z firm\u0105 dewelopersk\u0105. Obszerny plan przewidziany do realizacji w ci\u0105gu ponad dekady o warto\u015bci blisko 1,3 miliarda z\u0142otych, w zdecydowany spos\u00f3b zmieni charakter tego miejsca &#8211; czas poka\u017ce w jakim kierunku. S\u0105 to dzieje najnowsze, cofnijmy si\u0119 do przesz\u0142o\u015bci, aby opowiedzie\u0107 histori\u0119 Morskiego Domu Kultury w Gda\u0144sku.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading has-medium-font-size\"><strong>Nowy Port po wojnie: zrujnowana przestrze\u0144 i potrzeba robotniczej kultury<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Powojenny Nowy Port jawi\u0142 si\u0119 jako przestrze\u0144 mocno zaniedbana, zdominowana przez ciesz\u0105ce si\u0119 z\u0142\u0105 s\u0142aw\u0105&nbsp;portowe spelunki, gdzie lepiej by\u0142o si\u0119 nie zapuszcza\u0107, a zdecydowanie brakowa\u0142o jakiejkolwiek alternatywy dla \u017cycia kulturalnego. W tej pr\u00f3\u017cni marzenia o kulturze wyprzedzi\u0142y oficjaln\u0105 my\u015bl urbanistyczn\u0105. Inicjatywa powo\u0142ania spo\u0142ecznego Komitetu Budowy Domu Kultury&nbsp;przez samych robotnik\u00f3w portowych by\u0142a dowodem na to, \u017ce potrzeba zmiany istnia\u0142a u podstaw, zanim jeszcze zosta\u0142a uj\u0119ta w rygory pa\u0144stwowej doktryny. To pragnienie humanizacji przestrzeni robotniczej doprowadzi\u0142o do wyboru miejsca budowy, kt\u00f3rej historia sta\u0142a si\u0119 fundamentem nowej powojennej rzeczywisto\u015bci.<\/p>\n\n\n<div  id=\"jtg-3233\" class=\"modula modula-gallery modula-columns\" data-config=\"{&quot;tabletHeight&quot;:800,&quot;mobileHeight&quot;:800,&quot;desktopHeight&quot;:800,&quot;enableTwitter&quot;:false,&quot;enableWhatsapp&quot;:false,&quot;enableFacebook&quot;:false,&quot;enablePinterest&quot;:false,&quot;enableLinkedin&quot;:false,&quot;enableEmail&quot;:false,&quot;randomFactor&quot;:0.5,&quot;type&quot;:&quot;grid&quot;,&quot;columns&quot;:12,&quot;gutter&quot;:10,&quot;mobileGutter&quot;:10,&quot;tabletGutter&quot;:10,&quot;desktopGutter&quot;:10,&quot;enableResponsive&quot;:true,&quot;tabletColumns&quot;:2,&quot;mobileColumns&quot;:1,&quot;lazyLoad&quot;:0,&quot;lightboxOpts&quot;:{&quot;animated&quot;:true,&quot;Thumbs&quot;:{&quot;type&quot;:&quot;modern&quot;,&quot;showOnStart&quot;:false},&quot;Toolbar&quot;:{&quot;display&quot;:{&quot;right&quot;:[&quot;close&quot;]},&quot;enabled&quot;:true},&quot;Carousel&quot;:{&quot;Panzoom&quot;:{&quot;touch&quot;:true},&quot;infinite&quot;:false},&quot;keyboard&quot;:{&quot;Escape&quot;:&quot;close&quot;,&quot;Delete&quot;:&quot;close&quot;,&quot;Backspace&quot;:&quot;close&quot;,&quot;PageUp&quot;:&quot;next&quot;,&quot;PageDown&quot;:&quot;prev&quot;,&quot;ArrowUp&quot;:&quot;prev&quot;,&quot;ArrowDown&quot;:&quot;next&quot;,&quot;ArrowRight&quot;:&quot;next&quot;,&quot;ArrowLeft&quot;:&quot;prev&quot;},&quot;wheel&quot;:&quot;slide&quot;,&quot;touch&quot;:true,&quot;backdropClick&quot;:&quot;close&quot;,&quot;l10n&quot;:{&quot;CLOSE&quot;:&quot;Zamknij&quot;,&quot;NEXT&quot;:&quot;Nast\\u0119pny&quot;,&quot;PREV&quot;:&quot;Poprzedni&quot;,&quot;Error&quot;:&quot;Nie mo\\u017cna wczyta\\u0107 \\u017c\\u0105danej tre\\u015bci. Spr\\u00f3buj ponownie p\\u00f3\\u017aniej.&quot;,&quot;PLAY_START&quot;:&quot;Rozpocznij pokaz slajd\\u00f3w&quot;,&quot;PLAY_STOP&quot;:&quot;Zatrzymaj pokaz slajd\\u00f3w&quot;,&quot;FULL_SCREEN&quot;:&quot;Pe\\u0142ny ekran&quot;,&quot;THUMBS&quot;:&quot;Miniaturki&quot;,&quot;DOWNLOAD&quot;:&quot;Pobieranie&quot;,&quot;SHARE&quot;:&quot;Udost\\u0119pnij&quot;,&quot;ZOOM&quot;:&quot;Powi\\u0119kszenie&quot;,&quot;EMAIL&quot;:&quot;Oto odno\\u015bnik do obrazka: %%image_link%%, a oto odno\\u015bnik do galerii: %%gallery_link%%&quot;,&quot;MODAL&quot;:&quot;Mo\\u017cesz zamkn\\u0105\\u0107 t\\u0119 zawarto\\u015b\\u0107 okna modalnego za pomoc\\u0105 klawisza ESC&quot;,&quot;ERROR&quot;:&quot;Co\\u015b posz\\u0142o nie tak. Spr\\u00f3buj ponownie p\\u00f3\\u017aniej&quot;,&quot;IMAGE_ERROR&quot;:&quot;Nie znaleziono obrazka&quot;,&quot;ELEMENT_NOT_FOUND&quot;:&quot;Nie znaleziono elementu HTML&quot;,&quot;AJAX_NOT_FOUND&quot;:&quot;B\\u0142\\u0105d wczytywania AJAX: Nie znaleziono&quot;,&quot;AJAX_FORBIDDEN&quot;:&quot;B\\u0142\\u0105d wczytywania AJAX: Zabronione&quot;,&quot;IFRAME_ERROR&quot;:&quot;B\\u0142\\u0105d wczytywania strony&quot;,&quot;TOGGLE_ZOOM&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz poziom powi\\u0119kszenia&quot;,&quot;TOGGLE_THUMBS&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz miniaturki&quot;,&quot;TOGGLE_SLIDESHOW&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz pokaz slajd\\u00f3w&quot;,&quot;TOGGLE_FULLSCREEN&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz tryb pe\\u0142noekranowy&quot;},&quot;Images&quot;:{&quot;Panzoom&quot;:{&quot;maxScale&quot;:2}},&quot;mainClass&quot;:&quot;modula-fancybox-container modula-lightbox-jtg-3233&quot;,&quot;Html&quot;:{&quot;videoAutoplay&quot;:0,&quot;videoTpl&quot;:&quot;&lt;video class=\\&quot;fancybox__html5video\\&quot; controls muted playsinline controlsList controlsList=\\&quot;nodownload\\&quot; poster=\\&quot;{{poster}}\\&quot; src=\\&quot;{{src}}\\&quot; type=\\&quot;{{format}}\\&quot; &gt;  Sorry, your browser doesn&#039;t support embedded videos, &lt;a href=\\&quot;{{src}}\\&quot;&gt; download &lt;\\\/a&gt; and watch with your favorite video player! &lt;\\\/video&gt;&quot;}},&quot;inView&quot;:false,&quot;email_subject&quot;:&quot;Sprawd\\u017a ten niesamowity obrazek!&quot;,&quot;email_message&quot;:&quot;Oto odno\\u015bnik do obrazka: %%image_link%%, a oto odno\\u015bnik do galerii: %%gallery_link%%&quot;,&quot;grid_type&quot;:&quot;3&quot;,&quot;rowHeight&quot;:250,&quot;lastRow&quot;:&quot;justify&quot;,&quot;lightbox&quot;:&quot;fancybox&quot;,&quot;lightbox_devices&quot;:&quot;both&quot;}\">\n\t<div class=\"modula-grid-sizer\"> <\/div>\t<div  class=\"modula-items grid-gallery\">\n\t\t<div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3234\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3233\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3234\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04016.jpg\" title=\"DSC04016\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04016-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04016-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04016-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04016-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04016-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04016-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04016-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04016-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3235\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3233\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3235\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04017.jpg\" title=\"DSC04017\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04017-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04017-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04017-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04017-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04017-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04017-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04017-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04017-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3236\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3233\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3236\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04015-1.jpg\" title=\"DSC04015\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04015-1-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04015-1-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04015-1-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04015-1-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04015-1-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04015-1-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04015-1-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04015-1-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3237\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3233\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3237\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04032.jpg\" title=\"DSC04032\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04032-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04032-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04032-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04032-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04032-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04032-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04032-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04032-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3238\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3233\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3238\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04040.jpg\" title=\"DSC04040\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04040-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04040-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04040-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04040-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04040-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04040-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04040-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04040-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3239\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3233\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3239\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04036.jpg\" title=\"DSC04036\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04036-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04036-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04036-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04036-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04036-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04036-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04036-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04036-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>\t<\/div>\n\t\n\t<script type=\"application\/ld+json\">\n\t\t{\n\t\t\t\"@context\": \"https:\/\/schema.org\",\n\t\t\t\"@type\": \"ImageGallery\",\n\t\t\t\"id\": \"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/2026\/09\/20\/gdanski-socrealizm-w-ruinie-historia-morskiego-domu-kultury-w-nowym-porcie\/#modula-gallery-3233\",\n\t\t\t\"url\": \"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/2026\/09\/20\/gdanski-socrealizm-w-ruinie-historia-morskiego-domu-kultury-w-nowym-porcie\/\"\n\t\t}\n\t<\/script>\n\n\t<\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Komitet uzyska\u0142 dzia\u0142k\u0119 budowlan\u0105 po\u0142o\u017con\u0105 na skraju \u00f3wczesnej zabudowy mieszkaniowej dzisiejszego Nowego Portu. W tym miejscu nale\u017cy nadmieni\u0107, \u017ce w latach 1947-1954 w sk\u0142ad dzielnicy Nowy Port wchodzi\u0142y: Nowy Port, Brze\u017ano, Letniewo (obecnie Letnica), Siemie\u0144 (obecnie M\u0142yniska), Wis\u0142ouj\u015bcie. Nast\u0119pnie Gda\u0144sk uchwa\u0142\u0105 nr 669 Prezydium Rz\u0105du z dnia 7 pa\u017adziernika 1954 r. zosta\u0142 podzielony na 3 dzielnice: \u015ar\u00f3dmie\u015bcie, Wrzeszcz i Portow\u0105. W sk\u0142ad tej ostatniej z wy\u017cej wymienionych, wesz\u0142y jeszcze Stogi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Lokalizacja ta stanowi\u0142a geometryczny \u015brodek szerszego zespo\u0142u ww. dzielnic portowych, w s\u0105siedztwie cmentarza, kt\u00f3ry mia\u0142 zosta\u0107 zlikwidowany na rzecz utworzenia nowego parku kultury (nie zosta\u0142). Ten wyb\u00f3r, cho\u0107 kontrowersyjny z punktu widzenia tradycji, doskonale wpisywa\u0142 si\u0119 w socjalistyczn\u0105 ide\u0119 &#8222;tworzenia nowego na gruzach starego&#8221;. Niezwykle istotnym elementem genezy budynku by\u0142 proces gromadzenia materia\u0142\u00f3w. W ramach czynu spo\u0142ecznego&nbsp; robotnicy zwozili na teren budowy&nbsp; ceg\u0142\u0119 rozbi\u00f3rkow\u0105&nbsp; wydobyt\u0105 z gda\u0144skich ruin. Prace budowlane rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 przed ostatecznym zatwierdzeniem plan\u00f3w architektonicznych. Jednak nale\u017cy zaznaczy\u0107, \u017ce wizja oddolnej inicjatywy spo\u0142ecznej, maj\u0105cej na celu budow\u0119 Morskiego Domu Kultury, jest najprawdopodobniej dzie\u0142em oficjalnej propagandy \u00f3wczesnego systemu.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading has-medium-font-size\"><strong>Od okr\u0119towego modernizmu do socrealizmu: zmiana projektu MDK w Gda\u0144sku<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pierwotne plany budowy plac\u00f3wki kulturalnej na dzia\u0142ce u zbiegu ulic Marynarki Polskiej i Wolno\u015bci powsta\u0142y ju\u017c w roku 1947. Dwa lata p\u00f3\u017aniej, zlecono opracowanie konkretnego projektu miejscowemu architektowi Adamowi K\u00fchnelowi. Jego praca zak\u0142ada\u0142a wzniesienie silnie rozcz\u0142onkowanej bry\u0142y, kt\u00f3rej ostateczny kszta\u0142t wynika\u0142 bezpo\u015brednio z pe\u0142nionych funkcji poszczeg\u00f3lnych partii gmachu. Architekt zaproponowa\u0142 konstrukcj\u0119 o lekkim, nowoczesnym wyrazie, wzbogacon\u0105 subtelnymi nawi\u0105zaniami do stylistyki okr\u0119towej. W projekcie pojawi\u0142y si\u0119 np. okr\u0105g\u0142e okna przypominaj\u0105ce bulaje oraz rozleg\u0142e tarasy w formie mostk\u00f3w kapita\u0144skich. Nawet rzut sali z g\u00f3ry, przypomina\u0142 \u017cagiel okr\u0119towy. Koncepcja domu kultury w Nowym Porcie wg Adama K\u00fchnela czerpa\u0142a z tradycji modernizmu i funkcjonalizmu. Traf jednak chcia\u0142, \u017ce w tym samym roku, co powierzono mu zaprojektowanie obiektu, w PRL og\u0142oszono obowi\u0105zywanie doktryny socrealizmu.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"490\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/1-490x1024.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3212\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/1-490x1024.png 490w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/1-144x300.png 144w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/1-735x1536.png 735w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/1.png 748w\" sizes=\"auto, (max-width: 490px) 100vw, 490px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Modernistyczna koncepcja Adama K\u00fchnela. \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 4\/1955.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nowa ideologia narzuci\u0142a rygorystyczne wymagania dotycz\u0105ce relacji mi\u0119dzy form\u0105 architektoniczn\u0105 a jej odbiorcami. Architektura mia\u0142a sta\u0107 si\u0119 bezpo\u015brednim narz\u0119dziem pa\u0144stwa w procesie indoktrynacji oraz formowania nowej to\u017csamo\u015bci robotniczej. Zgodnie z oficjaln\u0105 zasad\u0105: \u201earchitektura socjalistyczna w tre\u015bci i narodowa w formie\u201d, budowle u\u017cyteczno\u015bci publicznej mia\u0142y emanowa\u0107 pot\u0119g\u0105 i stabilno\u015bci\u0105 pa\u0144stwa ludowego, odwo\u0142uj\u0105c si\u0119 przy tym do tradycyjnych motyw\u00f3w historycznych przyjaznych i \u0142atwo zrozumia\u0142ych dla spo\u0142ecze\u0144stwa. <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"448\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-2-1024x448.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3216\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-2-1024x448.png 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-2-300x131.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-2-768x336.png 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-2-1536x672.png 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-2.png 1578w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Projekt socrealistyczny MDK. \u0179r\u00f3d\u0142o: &#8222;Historie Gda\u0144skich Dzielnic &#8211; Tom 3 Nowy Port&#8221; pod red. Janusza Dargacza, Katarzyny Kurkowskiej, Leszka Molendowskiego, Gda\u0144sk 2021.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Odebrano projekt K\u00fchnelowi na rzecz arch. Witolda Rakowskiego. Pocz\u0105tkowo decyzj\u0105 w\u0142adz K\u00fchnel mia\u0142 asystowa\u0107 przy tworzeniu nowego projektu, jednak\u017ce szybko go odsuni\u0119to, a Rakowski zacz\u0105\u0142 pracowa\u0107 sam. Budynek w szkicach Rakowskiego zyska\u0142 cechy charakterystyczne dla socrealizmu: monumentalizm, symetri\u0119, osiowy uk\u0142ad funkcjonalny i klasycyzuj\u0105ce zdobienia. Budynek zosta\u0142 oparty na rzucie prostok\u0105ta, usadowiono go na wysokim na cokole o wysoko\u015bci jednego pi\u0119tra, na kt\u00f3ry prowadzi\u0142y szerokie schody. Elewacja frontowa otrzyma\u0142a symetryczn\u0105 kompozycj\u0119 z regularnym rytmem okien, portfenetrami na trzecim poziomie osi \u015brodkowej oraz dwoma latarniami flankuj\u0105cymi wej\u015bcie g\u0142\u00f3wne, przy kt\u00f3rych powsta\u0142y wysuni\u0119te tarasy, ozdobione balustrad\u0105. G\u0142\u00f3wne,reprezentacyjne wej\u015bcie do gmachu znalaz\u0142o si\u0119 na poziomie pierwszego pi\u0119tra, podczas gdy parter pe\u0142ni\u0142 funkcje bardziej u\u017cytkowe i gospodarcze. Wysoko\u015b\u0107 budynku wynios\u0142a 3 kondygnacje. MDK uzyska\u0142 zwart\u0105 i symetryczn\u0105 bry\u0142\u0119 o wyrazistych cechach architektury reprezentacyjnej.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"553\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-22-1024x553.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3263\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-22-1024x553.png 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-22-300x162.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-22-768x415.png 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-22.png 1340w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">MDK po zako\u0144czeniu budowy. \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 4\/1955.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading has-medium-font-size\"><strong>Architektura i wn\u0119trza Morskiego Domu Kultury: lastryko, ceramika i propaganda<\/strong><br><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Najwi\u0119kszym wyzwaniem dla Witolda Rakowskiego by\u0142o harmonijne wpisanie w ograniczon\u0105 kubatur\u0119 budynku dw\u00f3ch olbrzymich przestrzeni widowiskowych: dwukondygnacyjnej sali kinowej na 296 miejsc oraz zlokalizowanej nad ni\u0105 sali widowiskowej (teatralnej) z balkonem dla 400 widz\u00f3w. Aby ukry\u0107 monumentaln\u0105 wysoko\u015b\u0107 wymagan\u0105 przez te dwie sale i zapobiec wra\u017ceniu przyt\u0142oczenia otoczenia, architekt zastosowa\u0142 genialny zabieg kompozycyjny. Podzieli\u0142 gmach na kilka ustawionych na sobie, cofaj\u0105cych si\u0119 ku g\u00f3rze modu\u0142\u00f3w. To tarasowe ukszta\u0142towanie bry\u0142y sprawi\u0142o, \u017ce pot\u0119\u017cny gmach optycznie przypomina\u0142 elegancki, pi\u0119trowy pa\u0142acyk, chocia\u017c \u0142\u0105czna kubatura Morskiego Domu Kultury na papierze wynios\u0142a ponad 25 tys. metr\u00f3w sze\u015bciennych. Co ciekawe, przez kilka lat po otwarciu elewacj\u0119 &#8222;zdobi\u0142a&#8221; surowa ceg\u0142a, co wida\u0107 na zdj\u0119ciach z lat 50-tych, dopiero na pocz\u0105tku kolejnej dekady j\u0105 doko\u0144czono.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"783\" height=\"645\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-14.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3252\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-14.png 783w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-14-300x247.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-14-768x633.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 783px) 100vw, 783px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Kawiarnia w MDK. \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 4\/1955.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">G\u0142\u00f3wne wej\u015bcie prowadzi\u0142o do centralnego westybulu na pierwszym pi\u0119trze, sk\u0105d go\u015bcie mogli uda\u0107 si\u0119 do zespo\u0142u bibliotecznego z dwiema czytelniami po stronie p\u00f3\u0142nocnej, eleganckiej<br>kawiarni po stronie po\u0142udniowej oraz licznych salek warsztatowych. Na drugim pi\u0119trze dominowa\u0142o foyer, przez kt\u00f3re wchodzi\u0142o si\u0119 do monumentalnej sali widowiskowej. Parter budynku mie\u015bci\u0142 oddzielne wej\u015bcie do kina (kt\u00f3remu nadano nazw\u0119 &#8222;1 Maja&#8221;), szatnie, a tak\u017ce kompleks sportowy z sal\u0105 gimnastyczn\u0105 i sal\u0105 rytmiki. <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"671\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-1024x671.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3213\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-1024x671.png 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-300x196.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-768x503.png 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz.png 1104w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Wej\u015bcie do MDK i pierwsze pi\u0119tro budynku. \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 4\/1955.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zgodnie z wymogami realizmu socjalistycznego, gmach Morskiego Domu Kultury musia\u0142 zyska\u0107 niezwykle bogaty, presti\u017cowy wystr\u00f3j wn\u0119trz, kt\u00f3ry legitymizowa\u0142by jego miano \u201ePa\u0142acu Robotniczego\u201d. Do wyko\u0144czenia pomieszcze\u0144 u\u017cyto szlachetnych materia\u0142\u00f3w: posadzki wy\u0142o\u017cono lastrykiem z geometrycznymi podzia\u0142ami, a filary i balustrady klatek schodowych ob\u0142o\u017cono specjalnie zam\u00f3wionymi w lokalnych zak\u0142adach p\u0142ytkami ceramicznymi o geometrycznych wzorach. W westybulu i korytarzach wisia\u0142y misterne, kute \u017cyrandole, a pod sufitem podwieszono imponuj\u0105cy, szczeg\u00f3\u0142owy model historycznego \u017caglowca (r\u00f3wnie\u017c z metalu), kt\u00f3ry od progu budowa\u0142 to\u017csamo\u015b\u0107 morsk\u0105 plac\u00f3wki.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"939\" height=\"722\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-18.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3257\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-18.png 939w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-18-300x231.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-18-768x591.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 939px) 100vw, 939px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Foyer i wej\u015bcie do sali widowiskowej. \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 4\/1955.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Najbardziej spektakularnym elementem wystroju foyer by\u0142y dekoracje malarskie. Wykonanie pierwotnych malowide\u0142 \u015bciennych powierzono wybitnemu ma\u0142\u017ce\u0144stwu artyst\u00f3w plastyk\u00f3w: W\u0142adys\u0142awie i Boles\u0142awowi Rogi\u0144skim, kt\u00f3rzy przybyli do Gda\u0144ska z Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie. Ich prace przedstawia\u0142y sceny z codziennego, powojennego \u017cycia robotnik\u00f3w na Wybrze\u017cu, idealnie wpisuj\u0105c si\u0119 w nurt zaanga\u017cowanego spo\u0142ecznie malarstwa socrealistycznego. Niestety, w latach sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych, najpewniej w zwi\u0105zku ze zmian\u0105 klimatu politycznego po odwil\u017cy, malowid\u0142a te zosta\u0142y ca\u0142kowicie przemalowane. Nowe, zachowane do dzi\u015b kompozycje zyska\u0142y charakter historyczno-por\u00f3wnawczy. Na p\u00f3\u0142nocnej \u015bcianie ukazano<br>historyczny port gda\u0144ski z Mot\u0142aw\u0105 pe\u0142n\u0105 \u017cagl\u00f3wek, \u017burawiem i zabytkowym Gda\u0144skiem, natomiast na po\u0142udniowej \u015bcianie &#8211; port wsp\u00f3\u0142czesny, pe\u0142en nowoczesnych statk\u00f3w towarowych i pot\u0119\u017cnych d\u017awig\u00f3w stoczniowych, ukazuj\u0105c Polsk\u0119 Ludow\u0105 jako prawowitego spadkobierc\u0119 morskiej chwa\u0142y miasta.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"429\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-1-1024x429.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3214\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-1-1024x429.png 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-1-300x126.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-1-768x322.png 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-1.png 1518w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Drugie pi\u0119tro oraz przekr\u00f3j MDK. \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 4\/1955.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119 propagandow\u0105 odgrywa\u0142a g\u0142\u00f3wna sala widowiskowa. Jej reprezentacyjny charakter podkre\u015blono klasycyzuj\u0105cym wystrojem ze zdwojonymi pilastrami, kontrastuj\u0105cymi z ciemn\u0105, ci\u0119\u017ck\u0105 kurtyn\u0105. Ca\u0142o\u015b\u0107 kompozycji scenicznej podporz\u0105dkowano jednak jednemu, kluczowemu elementowi ideologicznemu: bezpo\u015brednio nad scen\u0105 umieszczono monumentalny, z\u0142ocony napis z cytatem z Konstytucji PRL: \u201eObywatele Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej maj\u0105 prawo do korzystania ze zdobyczy kultury i do tw\u00f3rczego udzia\u0142u w rozwoju kultury narodowej\u201d. Uzupe\u0142nieniem bogatego programu plastycznego budynku by\u0142y rze\u017aby i wyroby rzemios\u0142a artystycznego, w tym kute \u017celazne kinkiety, ozdobne kraty oraz ceramiczne popielnice na kutych stojakach ozdobione tradycyjnymi wzorami kaszubskimi, wykonane pod kierunkiem Leona Nedla.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"870\" height=\"596\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-9.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3226\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-9.png 870w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-9-300x206.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-9-768x526.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 870px) 100vw, 870px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Kompozycja malarska z lat 60-tych na po\u0142udniowej \u015bcianie foyer. \u0179r\u00f3d\u0142o: &#8222;Cz\u0142owiek i miasto. Gda\u0144szczanie mi\u0119dzy star\u0105 a now\u0105 to\u017csamo\u015bci\u0105&#8221; red. Zbyszek Dymarski, Gda\u0144sk 2017.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading has-medium-font-size\"><strong>Morski Dom Kultury w krzywym zwierciadle: zachwyt prasy a surowa krytyka architekt\u00f3w<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Budowa Morskiego Domu Kultury trwa\u0142a w latach 1951-1954. W niedziel\u0119 7 listopada 1954 r. o godzinie 16.00 uroczy\u015bcie otwarto Morski Dom Kultury Zwi\u0105zku Zawodowego Pracownik\u00f3w \u017beglugi przy Zarz\u0105dzie Portu Gda\u0144sk, jak oficjalnie nazwano obiekt w prasie. By\u0142a to data szczeg\u00f3lna w czasach PRL &#8211; rocznica Rewolucji Pa\u017adziernikowej (r\u00f3\u017cnica w miesi\u0105cach wynika z kalendarza julia\u0144skiego, kt\u00f3ry obowi\u0105zywa\u0142 w Rosji w 1917 roku, bolszewicki przewr\u00f3t wydarzy\u0142 si\u0119 25 pa\u017adziernika, a po jego zmianie na gregoria\u0144ski, daty przesun\u0119\u0142y si\u0119 o 13 dni). \u015awi\u0119to to w Polsce Ludowej traktowano na r\u00f3wni z pa\u0144stwowymi obchodami 22 lipca, wi\u0119c w tych dniach, starano si\u0119 dokonywa\u0107 wszelakich otwar\u0107 i oddawania do u\u017cytku nowo zbudowanych obiekt\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"595\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-3-1024x595.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3217\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-3-1024x595.png 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-3-300x174.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-3-768x446.png 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-3.png 1483w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">MDK po zako\u0144czeniu budowy w roku 1955. Elewacja jest jeszcze niewyko\u0144czona. \u0179r\u00f3d\u0142o: &#8222;Historie Gda\u0144skich Dzielnic &#8211; Tom 3 Nowy Port&#8221; pod red. Janusza Dargacza, Katarzyny Kurkowskiej, Leszka Molendowskiego, Gda\u0144sk 2021.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie inaczej by\u0142o z MDK, obchodom nadano pompy &#8211; do przeci\u0119cia symbolicznej wst\u0119gi wybrano d\u017awigowego z Portu Gda\u0144skiego Tadeusza Znamierowskiego, kt\u00f3ry by\u0142 przodownikiem pracy. Wyb\u00f3r w tamtych czasach nie by\u0142 przypadkowy z propagandowego punktu widzenia. W propagandzie lat 50-tych, taki akt mia\u0142 sugerowa\u0107, \u017ce robotnik jest faktycznym gospodarzem kraju. W numerze Dziennika Ba\u0142tyckiego z 9 listopada 1954 r. propagandowo podkre\u015blano zobowi\u0105zanie budowniczych obiektu, do jego uko\u0144czenia w terminie: <em>A wi\u0119c obietnicy dotrzymali. Jeszcze dwa miesi\u0105ce temu wydawa\u0142o si\u0119 prawie niemo\u017cliwe, aby do dnia 7 bm., rocznicy Rewolucji Pa\u017adziernikowej, uko\u0144czy\u0107 wszystkie prace. Pra\u00adcownicy Morskiego Domu Kultury postanowili jednak: wobec ca\u0142ej za\u0142ogi portu gda\u0144skiego, wobec wszystkich miesz\u00adka\u0144c\u00f3w Nowego. Portu, zaci\u0105gamy zobowi\u0105zanie, \u017ce w dniu ro\u00adcznicy Wielkiej Rewolucji dom nasz zostanie otwarty.<\/em> W artykule podkre\u015blano, \u017ce ju\u017c prawie dwa miesi\u0105ce przed otwarciem utworzono orkiestr\u0119 Domu Kultury, kt\u00f3ra u\u015bwietni\u0142a otwarcie obiektu. W dalszej cz\u0119\u015bci artyku\u0142u opisano zwiedzanie MDK po zako\u0144czeniu wyst\u0119p\u00f3w artystycznych. Nie szcz\u0119dzono tu pochwa\u0142 poszczeg\u00f3lnym wn\u0119trzom i wyposa\u017ceniu, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych znale\u017a\u0107 si\u0119 mia\u0142 olbrzymi model statku &#8222;Batory&#8221;. Podkre\u015blano liczny zbi\u00f3r biblioteczny, wynosz\u0105cy blisko 9 tys. tom\u00f3w. Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c &#8211; mo\u017cna by\u0142o \u017ca\u0142owa\u0107, \u017ce nie jest si\u0119 mieszka\u0144cem Nowego Portu, kt\u00f3re to s\u0142owa zreszt\u0105 padaj\u0105 w tek\u015bcie.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"544\" height=\"844\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-12.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3241\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-12.png 544w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-12-193x300.png 193w\" sizes=\"auto, (max-width: 544px) 100vw, 544px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Wydanie Dziennika Ba\u0142tyckiego z 9 listopada 1954 r. \u0179r\u00f3d\u0142o: Ba\u0142tycka Biblioteka Cyfrowa.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Drugi najpopularniejszy dziennik Tr\u00f3jmiasta &#8211; G\u0142os Wybrze\u017ca, w numerze z dnia 8 listopada 1954 r., z kolei skupi\u0142 si\u0119 na wymiarze ideologicznym tego wydarzenia. W pierwszym zdaniu artyku\u0142u podkre\u015blana jest ofiarno\u015b\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w Gda\u0144ska na rzecz odbudowy stolicy kraju, kt\u00f3ra to odwdzi\u0119cza si\u0119 w\u0142a\u015bnie dotacj\u0105 na budow\u0119 MDK &#8211; w \u015brodku umieszczono tablic\u0119 z tej okazji z napisem: <em>Morski Dom Kultury powsta\u0142 z dotacji Naczelnej Rady Budowy Warszawy i Ministerstwa Kultury i Sztuki. Jest on trwa\u0142ym pomnikiem ofiarno\u015bci mieszka\u0144c\u00f3w wojew\u00f3dztwa gda\u0144skiego na rzecz budowy stolicy. <\/em>W dalszej cz\u0119\u015bci artyku\u0142u wymienieni s\u0105 partyjni oficjele (tej cz\u0119\u015bci r\u00f3wnie\u017c nie zabrak\u0142o w Dzienniku Ba\u0142tyckim), bior\u0105cy udzia\u0142 w wydarzeniu. Oczywi\u015bcie tak jak w Dzienniku Ba\u0142tyckim, podkre\u015blony jest fakt otwarcia przez przodownika pracy. Podkre\u015blane s\u0105 udane wn\u0119trza obiektu oraz wspania\u0142e wyposa\u017cenie biblioteki. Powy\u017csza narracja w spos\u00f3b modelowy wykorzystuje sukces inwestycyjny do uwiarygodnienia hase\u0142 Frontu Narodowego (masowa organizacja spo\u0142eczno-polityczna w PRL), co dobitnie obrazuje has\u0142o nad tytu\u0142em artyku\u0142u: &#8222;Realizuje si\u0119 program Frontu Narodowego&#8221;.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"336\" height=\"912\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-13.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3242\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-13.png 336w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-13-111x300.png 111w\" sizes=\"auto, (max-width: 336px) 100vw, 336px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Wydanie G\u0142osu Wybrze\u017ca z 8 listopada 1954 r. \u0179r\u00f3d\u0142o: Pomorska Biblioteka Cyfrowa. <\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak wygl\u0105da\u0142a pochwa\u0142a Morskiego Domu Kultury w dniu jego otwarcia. Jednak\u017ce ju\u017c w nast\u0119pnym roku, w kwietniowym numerze magazynu Architektura, Janusz Kowalski zrecenzowa\u0142 obiekt w spos\u00f3b krytyczny. Jego g\u0142\u00f3wne zarzuty odnosi\u0142y si\u0119 do uk\u0142adu projektowego oraz marnotrawstwa przestrzeni. Swoj\u0105 krytyk\u0119 rozpoczyna od tego, \u017ce sala gimnastyczna jest umieszczona z boku budynku, zamiast jako jedno z najwa\u017cniejszych pomieszcze\u0144 po sali widowiskowej i kinowej, znajdowa\u0107 si\u0119 z nimi w jednej osi. Wed\u0142ug niego, zmarnowano przestrze\u0144 za scen\u0105 na ma\u0142e pomieszczenia, kt\u00f3re to w\u0142a\u015bnie mog\u0142yby znajdowa\u0107 si\u0119 po bokach projektu gmachu. W jego ocenie uniemo\u017cliwi\u0142o to r\u00f3wnie\u017c poprowadzenie jednego korytarza, prowadz\u0105cego naoko\u0142o do wszystkich pomieszcze\u0144 &#8211; nazywa to nawet &#8222;nieszczero\u015bci\u0105 konstrukcyjn\u0105&#8221;.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"596\" height=\"687\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-19.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3258\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-19.png 596w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-19-260x300.png 260w\" sizes=\"auto, (max-width: 596px) 100vw, 596px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Westybul &#8211; widoczne ceramiczne zdobienia i podwieszany statek. \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 4\/1955.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W stosunku do umieszczenia MDK na 1-kondygnacyjnym cokole, stosuje zarzut, i\u017c przy ogl\u0105daniu budynku z bliska, wysiadaj\u0105c przed nim na przystanku tramwajowym, cok\u00f3\u0142 go pomniejsza i bry\u0142a obiektu si\u0119 nie wyr\u00f3\u017cnia. Broni ten fakt tym, \u017ce Dom Kultury jest przewidziany w osi widokowej z nowej reprezentacyjnej ulicy Wilk\u00f3w Morskich, kt\u00f3ra ma dopiero powsta\u0107 (wi\u0119cej o tym w dalszej cz\u0119\u015bci wpisu). Dalej Kowalski krytykuje rozmieszczenie portfenetr\u00f3w, co wed\u0142ug niego skutkuje &#8222;os\u0142abieniem monumentalno\u015bci elewacji&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"690\" height=\"729\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-24.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3265\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-24.png 690w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-24-284x300.png 284w\" sizes=\"auto, (max-width: 690px) 100vw, 690px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Kuty kinkiet w sali widowiskowej. \u0179r\u00f3d\u0142o: \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 4\/1955.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Autor artyku\u0142u przechodzi do dalszej krytyki (czy co\u015b w og\u00f3le mu si\u0119 podoba\u0142o w Morskim Domu Kultury?), tym razem skupia si\u0119 na wn\u0119trzach poszczeg\u00f3lnych pomieszcze\u0144. Od razu &#8222;przeskakuje&#8221; na drugie pi\u0119tro, gdzie wed\u0142ug niego westybul ma za niski sufit, a o\u015bwietlenie jest &#8222;pud\u0142ami&#8221; niepasuj\u0105cymi do pomieszczenia. Kute \u015bwieczniki wed\u0142ug niego s\u0105 rozmieszczone nie w tych miejscach co powinny. Na szcz\u0119\u015bcie uznaje, \u017ce cz\u0142owiek czuje si\u0119 dobrze w tym wn\u0119trzu i doznaje wra\u017cenia ciep\u0142a, dzi\u0119ki naturalno\u015bci wyposa\u017cenia wn\u0119trza &#8211; g\u0142\u00f3wnie dzi\u0119ki ceramice. Podobne pierwsze wra\u017cenie ma w kawiarni, kt\u00f3r\u0105 zaraz potem krytykuje m.in. za niew\u0142a\u015bciwe i &#8222;prymitywne&#8221; tkaniny oraz (znowu) za niski strop.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"747\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-11-1024x747.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3229\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-11-1024x747.png 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-11-300x219.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-11-768x560.png 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-11.png 1131w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Fragment Konstytucji PRL w sali widowiskowej. \u0179r\u00f3d\u0142o: &#8222;Cz\u0142owiek i miasto. Gda\u0144szczanie mi\u0119dzy star\u0105 a now\u0105 to\u017csamo\u015bci\u0105&#8221; red. Zbyszek Dymarski, Gda\u0144sk 2017.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dalej przechodzi do cz\u0119\u015bci bibliotecznej. Jest ona podzielona funkcjonalnie na czytelnie naukowo-techniczn\u0105 i og\u00f3ln\u0105, kt\u00f3re przedzielone s\u0105 pomieszczeniem sk\u0142adnicy ksi\u0105\u017cek. Kowalski nie ma zastrze\u017ce\u0144 do ich wystroju i wyposa\u017cenia, jednak uwa\u017ca, \u017ce te pomieszczenia s\u0105 za ma\u0142e na potrzeby u\u017cytkownik\u00f3w oraz wielko\u015bci ksi\u0119gozbioru, kt\u00f3ry w momencie otwarcia posiada ju\u017c blisko 8 tys. wolumin\u00f3w, a b\u0119dzie si\u0119 powi\u0119ksza\u0142 z czasem. W tym miejscu ma racj\u0119, poniewa\u017c w projekcie biblioteka mia\u0142a mie\u0107 powierzchni\u0119 153 m2, natomiast po realizacji uzyska\u0142a tylko 80 m2. Aby ratowa\u0107 sytuacj\u0119, kierownictwo MDK zdecydowa\u0142o si\u0119 przenie\u015b\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 ksi\u0119gozbioru do jeszcze niewyko\u0144czonej szatni kobiecej (powi\u0105zanej projektowo z sal\u0105 gimnastyczn\u0105 pi\u0119tro ni\u017cej). Rodzi to z kolei problem, gdzie ulokowa\u0107 szatni\u0119&#8230; kt\u00f3ra powstanie w miejscu sali rytmiki, poniewa\u017c owa sala jest za ma\u0142a na potrzeby \u0107wicze\u0144 rytmicznych.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"783\" height=\"675\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-15.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3254\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-15.png 783w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-15-300x259.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-15-768x662.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 783px) 100vw, 783px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Jedna z czytelni w MDK. \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 4\/1955.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kowalski nie zostawia suchej nitki na sali gimnastycznej, kt\u00f3ra nie do\u015b\u0107 \u017ce jest zbyt ma\u0142a (liczy tylko 100 m2), to jeszcze dwa wystaj\u0105ce s\u0142upy zw\u0119\u017caj\u0105 jej szeroko\u015b\u0107. Dodatkowo wbija szpilk\u0119, argumentuj\u0105c tym, \u017ce wychodz\u0105ce z sali \u0107wicze\u0144 okna na taras, &#8222;przyci\u0105gn\u0105 gapi\u00f3w w czasie \u0107wicze\u0144 dziewcz\u0105t&#8221;. Og\u00f3lnie pod koniec tekstu o sali, postuluje budow\u0119 osobnego obiektu sportowego na terenie Nowego Portu, gdy\u017c opisywana sala, nadaje si\u0119 jedynie na \u0107wiczenia rytmiki.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"628\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-20-1024x628.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3259\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-20-1024x628.png 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-20-300x184.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-20-768x471.png 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-20.png 1106w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Parter MDK. \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 4\/1955.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W dalszej krytyce, baty dostaje zesp\u00f3\u0142 kinowy<strong>:&nbsp;<\/strong> hall kasowy (90 m2) jest niepotrzebnie przewymiarowany (projekt zak\u0142ada\u0142 po\u0142ow\u0119). W widowni kina problemem jest ha\u0142as projektor\u00f3w przenikaj\u0105cy przez zbyt nisko osadzone okienka operatorni. Krytycznym b\u0142\u0119dem bezpiecze\u0144stwa wed\u0142ug Kowalskiego jest usytuowanie wyj\u015bcia zapasowego tu\u017c obok operatorni &#8211; w razie ewakuacji potok ludzi kierowany jest \u201ew stron\u0119 ewentualnego po\u017caru\u201d.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"340\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-21-1024x340.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3261\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-21-1024x340.png 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-21-300x100.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-21-768x255.png 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-21.png 1435w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Przekr\u00f3j MDK. \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 4\/1955.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W temacie foyer i sali widowiskowej: foyer zdobi\u0105 malowid\u0142a braci Rogi\u0144skich, kt\u00f3re ocenione s\u0105 pozytywnie, lecz negatywnie oceniono metalow\u0105 krat\u0119 zamiast balustrady przy schodach na balkon. Sala widowiskowa razi niesp\u00f3jno\u015bci\u0105: ceramiczne pilastry z dziwnym \u201eporz\u0105dkiem architektonicznym\u201d koliduj\u0105 z nowoczesnym \u201epud\u0142em\u201d balkonu wysuni\u0119tym ze \u015bciany tylnej. Scena jest za ma\u0142a, zbyt niska i pozbawiona kieszeni bocznych, co drastycznie ogranicza mo\u017cliwo\u015bci techniczne teatru. <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1018\" height=\"812\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-10.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3227\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-10.png 1018w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-10-300x239.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-10-768x613.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1018px) 100vw, 1018px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Krytykowany balkon w sali widowiskowej. \u0179r\u00f3d\u0142o: &#8222;Cz\u0142owiek i miasto. Gda\u0144szczanie mi\u0119dzy star\u0105 a now\u0105 to\u017csamo\u015bci\u0105&#8221; red. Zbyszek Dymarski, Gda\u0144sk 2017.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Oceniaj\u0105c og\u00f3ln\u0105 estetyk\u0119 wn\u0119trz, autor zwraca uwag\u0119 na nonsensy w nadmiernym stosowaniu ceramiki<strong>:<\/strong> gani osadzanie jej ci\u0119\u017ckich element\u00f3w w cienkich drewnianych ramach, kt\u00f3re wygina\u0142y si\u0119 pod jej ci\u0119\u017carem, jako przyk\u0142ad podaje ceramiczne kratki maskuj\u0105ce grzejniki w sali widowiskowej. Zwraca uwag\u0119 na zaniedbanie projektu \u015bwiate\u0142 bezpiecze\u0144stwa: architekci zapomnieli zaprojektowa\u0107 oprawy o\u015bwietlenia ewakuacyjnego, przez co elektrycy zainstalowali zwyk\u0142e kule stosowane w pomieszczeniach sanitarnych tu\u017c obok kunsztownych, kutych kinkiet\u00f3w. Wisienk\u0105 na torcie s\u0105<strong> <\/strong>psuj\u0105ce elewacj\u0119 poprawki funkcjonalne: wybicie w trakcie budowy ma\u0142ych drzwi ewakuacyjnych dla kinotechnik\u00f3w w \u015bcianie wschodniej, co obni\u017cy\u0142o walory estetyczne planowanej reprezentacyjnej elewacji budynku.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"601\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-25-1024x601.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3266\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-25-1024x601.png 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-25-300x176.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-25-768x450.png 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-25.png 1255w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Fragmenty zdobie\u0144 w MDK. \u0179r\u00f3d\u0142o: \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 4\/1955.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Rozbie\u017cno\u015b\u0107 mi\u0119dzy entuzjastycznymi relacjami w prasie codziennej z listopada 1954 roku a krytyczn\u0105 analiz\u0105 Janusza Kowalskiego opublikowan\u0105 w kwietniu 1955 roku wynika z<strong> <\/strong>zupe\u0142nie odmiennego celu publikacji, innego punktu widzenia autor\u00f3w oraz momentu, w kt\u00f3rym oceniano obiekt.<strong> <\/strong>Artyku\u0142y prasowe powsta\u0142y w kontek\u015bcie oficjalnego otwarcia gmachu w dniach 7-9 listopada 1954 roku, \u015bci\u015ble powi\u0105zanego z obchodami 37 rocznicy Rewolucji Pa\u017adziernikowej. Ich celem by\u0142o wyeksponowanie sukcesu spo\u0142eczno-politycznego, realizacji obietnic programu Frontu Narodowego oraz oddolnego zrywu robotnik\u00f3w portowych. Dziennikarze skupiali si\u0119 na uroczystej oprawie, podziwianiu przepychu i wyko\u0144czenia wn\u0119trz (chodniki, kute kandelabry, akwaria, du\u017cy model \u201eBatorego\u201d, komfortowe fotele). Natomiast Janusz Kowalski pisa\u0142 tekst dla profesjonalnego \u015brodowiska architekt\u00f3w i urbanist\u00f3w. Jako krytyk architektoniczny nie ocenia\u0142 oprawy uroczysto\u015bci, lecz dokona\u0142 rozbioru za\u0142o\u017ce\u0144 projektowych, uk\u0142adu przestrzennego i proporcji. Nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c doda\u0107, \u017ce na pewno na krytyczn\u0105 ocen\u0119 wp\u0142yn\u0105\u0142 fakt, \u017ce w roku 1955 doktryna socrealizmu zmierza\u0142a ku ko\u0144cowi &#8211; rok p\u00f3\u017aniej na mocy odwil\u017cy pa\u017adziernikowej ca\u0142kowicie j\u0105 odwo\u0142ano. Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, po prostu mo\u017cna by\u0142o ju\u017c krytykowa\u0107 jego wytwory, co by\u0142oby nie do pomy\u015blenia w epoce stalinizmu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-medium-font-size wp-block-paragraph\"><strong>Z\u0142ote lata gda\u0144skiego Pa\u0142acu: narodziny Teatru Muzycznego i Jarmark Portowy<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pomimo opisywanych wad, MDK sta\u0142 si\u0119 t\u0119tni\u0105cym \u017cyciem centrum kulturalnym Nowego Portu i Gda\u0144ska. Pocz\u0105tkowo Instytucja mia\u0142a problemy finansowe, przez co np. orkiestra, kt\u00f3ra gra\u0142a na uroczystym otwarciu obiektu, zosta\u0142a rozwi\u0105zana. Jednak\u017ce z ka\u017cdym rokiem Dom Kultury zyskiwa\u0142 popularno\u015b\u0107, dzi\u0119ki czemu oferta plac\u00f3wki stawa\u0142a si\u0119 coraz bogatsza i oferowa\u0142a zaj\u0119cia dla ka\u017cdej grupy wiekowej. W gmachu dzia\u0142a\u0142y liczne amatorskie sekcje zainteresowa\u0144: teatralna, recytatorska, fotograficzna oraz dzieci\u0119cy zesp\u00f3\u0142 taneczny. W sekcji modelarskiej m\u0142odzie\u017c budowa\u0142a nawet prawdziwe \u0142odzie miniaturowe.<\/p>\n\n\n<div  id=\"jtg-3269\" class=\"modula modula-gallery modula-columns\" data-config=\"{&quot;tabletHeight&quot;:800,&quot;mobileHeight&quot;:800,&quot;desktopHeight&quot;:800,&quot;enableTwitter&quot;:false,&quot;enableWhatsapp&quot;:false,&quot;enableFacebook&quot;:false,&quot;enablePinterest&quot;:false,&quot;enableLinkedin&quot;:false,&quot;enableEmail&quot;:false,&quot;randomFactor&quot;:0.5,&quot;type&quot;:&quot;grid&quot;,&quot;columns&quot;:12,&quot;gutter&quot;:10,&quot;mobileGutter&quot;:10,&quot;tabletGutter&quot;:10,&quot;desktopGutter&quot;:10,&quot;enableResponsive&quot;:true,&quot;tabletColumns&quot;:2,&quot;mobileColumns&quot;:1,&quot;lazyLoad&quot;:0,&quot;lightboxOpts&quot;:{&quot;animated&quot;:true,&quot;Thumbs&quot;:{&quot;type&quot;:&quot;modern&quot;,&quot;showOnStart&quot;:false},&quot;Toolbar&quot;:{&quot;display&quot;:{&quot;right&quot;:[&quot;close&quot;]},&quot;enabled&quot;:true},&quot;Carousel&quot;:{&quot;Panzoom&quot;:{&quot;touch&quot;:true},&quot;infinite&quot;:false},&quot;keyboard&quot;:{&quot;Escape&quot;:&quot;close&quot;,&quot;Delete&quot;:&quot;close&quot;,&quot;Backspace&quot;:&quot;close&quot;,&quot;PageUp&quot;:&quot;next&quot;,&quot;PageDown&quot;:&quot;prev&quot;,&quot;ArrowUp&quot;:&quot;prev&quot;,&quot;ArrowDown&quot;:&quot;next&quot;,&quot;ArrowRight&quot;:&quot;next&quot;,&quot;ArrowLeft&quot;:&quot;prev&quot;},&quot;wheel&quot;:&quot;slide&quot;,&quot;touch&quot;:true,&quot;backdropClick&quot;:&quot;close&quot;,&quot;l10n&quot;:{&quot;CLOSE&quot;:&quot;Zamknij&quot;,&quot;NEXT&quot;:&quot;Nast\\u0119pny&quot;,&quot;PREV&quot;:&quot;Poprzedni&quot;,&quot;Error&quot;:&quot;Nie mo\\u017cna wczyta\\u0107 \\u017c\\u0105danej tre\\u015bci. Spr\\u00f3buj ponownie p\\u00f3\\u017aniej.&quot;,&quot;PLAY_START&quot;:&quot;Rozpocznij pokaz slajd\\u00f3w&quot;,&quot;PLAY_STOP&quot;:&quot;Zatrzymaj pokaz slajd\\u00f3w&quot;,&quot;FULL_SCREEN&quot;:&quot;Pe\\u0142ny ekran&quot;,&quot;THUMBS&quot;:&quot;Miniaturki&quot;,&quot;DOWNLOAD&quot;:&quot;Pobieranie&quot;,&quot;SHARE&quot;:&quot;Udost\\u0119pnij&quot;,&quot;ZOOM&quot;:&quot;Powi\\u0119kszenie&quot;,&quot;EMAIL&quot;:&quot;Oto odno\\u015bnik do obrazka: %%image_link%%, a oto odno\\u015bnik do galerii: %%gallery_link%%&quot;,&quot;MODAL&quot;:&quot;Mo\\u017cesz zamkn\\u0105\\u0107 t\\u0119 zawarto\\u015b\\u0107 okna modalnego za pomoc\\u0105 klawisza ESC&quot;,&quot;ERROR&quot;:&quot;Co\\u015b posz\\u0142o nie tak. Spr\\u00f3buj ponownie p\\u00f3\\u017aniej&quot;,&quot;IMAGE_ERROR&quot;:&quot;Nie znaleziono obrazka&quot;,&quot;ELEMENT_NOT_FOUND&quot;:&quot;Nie znaleziono elementu HTML&quot;,&quot;AJAX_NOT_FOUND&quot;:&quot;B\\u0142\\u0105d wczytywania AJAX: Nie znaleziono&quot;,&quot;AJAX_FORBIDDEN&quot;:&quot;B\\u0142\\u0105d wczytywania AJAX: Zabronione&quot;,&quot;IFRAME_ERROR&quot;:&quot;B\\u0142\\u0105d wczytywania strony&quot;,&quot;TOGGLE_ZOOM&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz poziom powi\\u0119kszenia&quot;,&quot;TOGGLE_THUMBS&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz miniaturki&quot;,&quot;TOGGLE_SLIDESHOW&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz pokaz slajd\\u00f3w&quot;,&quot;TOGGLE_FULLSCREEN&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz tryb pe\\u0142noekranowy&quot;},&quot;Images&quot;:{&quot;Panzoom&quot;:{&quot;maxScale&quot;:2}},&quot;mainClass&quot;:&quot;modula-fancybox-container modula-lightbox-jtg-3269&quot;,&quot;Html&quot;:{&quot;videoAutoplay&quot;:0,&quot;videoTpl&quot;:&quot;&lt;video class=\\&quot;fancybox__html5video\\&quot; controls muted playsinline controlsList controlsList=\\&quot;nodownload\\&quot; poster=\\&quot;{{poster}}\\&quot; src=\\&quot;{{src}}\\&quot; type=\\&quot;{{format}}\\&quot; &gt;  Sorry, your browser doesn&#039;t support embedded videos, &lt;a href=\\&quot;{{src}}\\&quot;&gt; download &lt;\\\/a&gt; and watch with your favorite video player! &lt;\\\/video&gt;&quot;}},&quot;inView&quot;:false,&quot;email_subject&quot;:&quot;Sprawd\\u017a ten niesamowity obrazek!&quot;,&quot;email_message&quot;:&quot;Oto odno\\u015bnik do obrazka: %%image_link%%, a oto odno\\u015bnik do galerii: %%gallery_link%%&quot;,&quot;grid_type&quot;:&quot;3&quot;,&quot;rowHeight&quot;:250,&quot;lastRow&quot;:&quot;justify&quot;,&quot;lightbox&quot;:&quot;fancybox&quot;,&quot;lightbox_devices&quot;:&quot;both&quot;}\">\n\t<div class=\"modula-grid-sizer\"> <\/div>\t<div  class=\"modula-items grid-gallery\">\n\t\t<div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3270\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3269\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3270\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04081.jpg\" title=\"DSC04081\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04081-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04081-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04081-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04081-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04081-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04081-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04081-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04081-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3271\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3269\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3271\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04083.jpg\" title=\"DSC04083\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04083-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04083-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04083-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04083-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04083-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04083-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04083-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04083-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3272\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3269\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3272\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04075.jpg\" title=\"DSC04075\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04075-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04075-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04075-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04075-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04075-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04075-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04075-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04075-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3273\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3269\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3273\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04071-1.jpg\" title=\"DSC04071\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04071-1-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04071-1-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04071-1-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04071-1-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04071-1-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04071-1-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04071-1-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04071-1-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3274\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3269\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3274\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/PXL_20260425_105211214.jpg\" title=\"PXL_20260425_105211214\" crop=\"\" width=\"1\" height=\"1\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/PXL_20260425_105211214.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/PXL_20260425_105211214.jpg\" data-caption=\"\"\/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3279\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3269\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3279\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/PXL_20260425_105434453-2.jpg\" title=\"PXL_20260425_105434453\" crop=\"\" width=\"1\" height=\"1\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/PXL_20260425_105434453-2.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/PXL_20260425_105434453-2.jpg\" data-caption=\"\"\/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>\t<\/div>\n\t\n\t<script type=\"application\/ld+json\">\n\t\t{\n\t\t\t\"@context\": \"https:\/\/schema.org\",\n\t\t\t\"@type\": \"ImageGallery\",\n\t\t\t\"id\": \"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/2026\/09\/20\/gdanski-socrealizm-w-ruinie-historia-morskiego-domu-kultury-w-nowym-porcie\/#modula-gallery-3269\",\n\t\t\t\"url\": \"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/2026\/09\/20\/gdanski-socrealizm-w-ruinie-historia-morskiego-domu-kultury-w-nowym-porcie\/\"\n\t\t}\n\t<\/script>\n\n\t<\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wa\u017cnym momentem w historii kulturalnej Wybrze\u017ca, by\u0142y narodziny Teatru Muzycznego. To w\u0142a\u015bnie w Morskim Domu Kultury, zacz\u0119\u0142a si\u0119 jego dzia\u0142alno\u015b\u0107 i by\u0142 on jego pocz\u0105tkow\u0105 siedzib\u0105. 18 maja 1958 r. odby\u0142a si\u0119 premiera operetki &#8222;Bal w operze&#8221; w re\u017cyserii Danuty Baduszkowej, p\u00f3\u017aniejszej patronki Teatru. Po drugiej premierze w historii TM &#8211; operetki &#8222;Orfeusz w piekle&#8221;, kt\u00f3ra odby\u0142a si\u0119 6 sierpnia 1958 r. na deskach MDK, Instytucja zosta\u0142a przeniesiona do Gdyni, gdzie znajduje si\u0119 do dzisiaj, w znanym budynku autorstwa gda\u0144skiego architekta Daniela Ol\u0119dzkiego (jego \u017cona Danuta Ol\u0119dzka r\u00f3wnie\u017c by\u0142a architektem i zaprojektowa\u0142a m.in. falowiec w Gda\u0144sku).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Chocia\u017c s\u0142ynne Gda\u0144skie Studium Piosenki zosta\u0142o za\u0142o\u017cone w legendarnym klubie muzyczno-rozrywkowym Rudy Kot, kt\u00f3ry mie\u015bci\u0142 si\u0119 przy ul. Garncarskiej w Gda\u0144sku, to zaliczy\u0142o ono seri\u0119 przeprowadzek, a\u017c w ko\u0144cu znalaz\u0142o siedzib\u0119 w Nowym Porcie. Studium zosta\u0142o powo\u0142ane, aby kszta\u0142ci\u0107 na Wybrze\u017cu lokalnych, profesjonalnych wokalist\u00f3w estrady. I mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce spe\u0142ni\u0142o swoje zadanie: pierwsze szlify muzyczne w Morskim Domu Kultury zdobywa\u0142a m.in. Irena Jarocka, czy te\u017c Gra\u017cyna \u0141obaszewska. Od 1977 roku plac\u00f3wka organizowa\u0142a r\u00f3wnie\u017c cykliczn\u0105 Portow\u0105 Wiosn\u0119 Kulturaln\u0105, b\u0119d\u0105c\u0105 przegl\u0105dem dorobku artystycznego mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"964\" height=\"816\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-5.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3220\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-5.png 964w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-5-300x254.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-5-768x650.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 964px) 100vw, 964px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Jarmark Portowy w roku 1982. \u0179r\u00f3d\u0142o: &#8222;Historie Gda\u0144skich Dzielnic &#8211; Tom 3 Nowy Port&#8221; pod red. Janusza Dargacza, Katarzyny Kurkowskiej, Leszka Molendowskiego, Gda\u0144sk 2021.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Najwa\u017cniejszym i najbardziej wyczekiwanym wydarzeniem plenerowym sta\u0142 si\u0119 jednak, zapocz\u0105tkowany w 1982 roku, Jarmark Portowy. Ta ca\u0142odzienna zabawa, odbywaj\u0105ca si\u0119 na tarasach i galeriach gmachu, gromadzi\u0142a tysi\u0105ce Gda\u0144szczan wok\u00f3\u0142 stragan\u00f3w z r\u0119kodzie\u0142em, wystaw malarstwa amatorskiego i koncert\u00f3w, stanowi\u0105c unikalny pokaz integracji spo\u0142eczno\u015bci dzielnicowej.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"789\" height=\"577\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-6.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3221\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-6.png 789w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-6-300x219.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-6-768x562.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 789px) 100vw, 789px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Jarmark Portowy w roku 1982. \u0179r\u00f3d\u0142o: &#8222;Historie Gda\u0144skich Dzielnic &#8211; Tom 3 Nowy Port&#8221; pod red. Janusza Dargacza, Katarzyny Kurkowskiej, Leszka Molendowskiego, Gda\u0144sk 2021.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading has-medium-font-size\"><strong>Prywatyzacja i upadek zabytku. Kto doprowadzi\u0142 Morski Dom Kultury do ruiny?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Polski kryzys lat 80-tych i przemiany ustrojowe pocz\u0105tku lat 90-tych, wp\u0142yn\u0119\u0142y negatywnie na funkcjonowanie Morskiego Domu Kultury. W\u0142a\u015bciciel, Zarz\u0105d Portu Gda\u0144skiego w czasach gospodarki wolnorynkowej, nie m\u00f3g\u0142 ju\u017c sobie pozwoli\u0107 na dalsze finansowanie du\u017cego obiektu i podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 o dzier\u017cawie pomieszcze\u0144 prywatnym podmiotom, a nast\u0119pnie sprzeda\u017cy ca\u0142ego obiektu. Sko\u0144czy\u0142a si\u0119 era funkcjonowania MDK jako oficjalnej instytucji kultury. Decyzja ta wywo\u0142a\u0142a g\u0142\u0119boki sprzeciw mieszka\u0144c\u00f3w, kt\u00f3rzy w grudniu 1992 roku za\u0142o\u017cyli Towarzystwo Morskiego Domu Kultury w Gda\u0144sku (dzia\u0142a do dzisiaj), podejmuj\u0105c wieloletnie, cho\u0107 niestety bezskuteczne starania o odzyskanie gmachu na cele publiczne i kulturalne. W nowej rzeczywisto\u015bci gospodarczej budynek zacz\u0105\u0142 pe\u0142ni\u0107 r\u00f3\u017cnorodne funkcje komercyjne. We wczesnych latach 90-tych gmach sta\u0142 si\u0119 miejscem pr\u00f3b legendarnych gda\u0144skich zespo\u0142\u00f3w rockowych: Illusion oraz Golden Life. Przez wiele lat a\u017c do zamkni\u0119cia, w podziemiach dzia\u0142a\u0142o wiele pomniejszych sal pr\u00f3b dla innych zespo\u0142\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"969\" height=\"832\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-4.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3218\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-4.png 969w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-4-300x258.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-4-768x659.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 969px) 100vw, 969px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">MDK w roku 1990.  \u0179r\u00f3d\u0142o: &#8222;Historie Gda\u0144skich Dzielnic &#8211; Tom 3 Nowy Port&#8221; pod red. Janusza Dargacza, Katarzyny Kurkowskiej, Leszka Molendowskiego, Gda\u0144sk 2021.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Punktem zwrotnym i pocz\u0105tkiem degradacji by\u0142a sprzeda\u017c gmachu w 2006 roku \u0142\u00f3dzkiej sp\u00f3\u0142ce. Od tego momentu obiekt sta\u0142 si\u0119 ofiar\u0105 braku jakichkolwiek inwestycji. Wpisanie MDK do rejestru zabytk\u00f3w w 2012 roku nie powstrzyma\u0142o procesu niszczenia. Kontrole konserwatorskie i nak\u0142adane kary (m.in. 20 tys. z\u0142 w 2023 r.) okaza\u0142y bezskuteczne wobec postawy w\u0142a\u015bciciela. Sytuacj\u0119 komplikuje fakt, \u017ce od 2023 roku prokuratura w \u0141odzi prowadzi \u015bledztwo przeciwko sp\u00f3\u0142ce, zarzucaj\u0105c jej m.in. udzia\u0142 w zorganizowanej grupie przest\u0119pczej i wypranie 251 mln z\u0142. W obliczu tych fakt\u00f3w coraz g\u0142o\u015bniej postulowana jest procedura wyw\u0142aszczenia zabytku.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"789\" height=\"679\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-16.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3255\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-16.png 789w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-16-300x258.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-16-768x661.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 789px) 100vw, 789px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Sala kinowa po otwarciu MDK. \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 4\/1955.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"681\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-17-1024x681.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3256\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-17-1024x681.png 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-17-300x200.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-17-768x511.png 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-17.png 1105w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Sala kinowa po zamkni\u0119ciu MDK. \u0179r\u00f3d\u0142o: Trojmiasto.pl, autor: \u0141ukasz Unterschuetz<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Swoje treningi odbywa\u0142a tu r\u00f3wnie\u017c wielokrotna mistrzyni \u015bwiata i Europy w kickboxingu, Iwona Guzowska. Warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce od 1976 roku nieprzerwanie dzia\u0142a\u0142a w budynku si\u0142ownia \u201ePortowiec\u201d, jedna z najstarszych i najbardziej kultowych si\u0142owni w Gda\u0144sku, prowadzona przez Grzegorza Zieli\u0144skiego, mistrza \u015bwiata w kulturystyce w kategorii senior\u00f3w. Z czasem jednak si\u0142ownia sta\u0142a si\u0119 symbolem upadku technicznego gmachu. \u0106wicz\u0105cy w\u0142asnym sumptem uszczelniali sale, podczas gdy woda z nieszczelnych strop\u00f3w ciek\u0142a bezpo\u015brednio na sprz\u0119t treningowy. Podobna sytuacja mia\u0142a miejsce w podziemnych salach pr\u00f3b zespo\u0142\u00f3w muzycznych.<\/p>\n\n\n<div  id=\"jtg-3195\" class=\"modula modula-gallery modula-custom-grid\" data-config=\"{&quot;height&quot;:800,&quot;tabletHeight&quot;:800,&quot;mobileHeight&quot;:800,&quot;desktopHeight&quot;:800,&quot;enableTwitter&quot;:false,&quot;enableWhatsapp&quot;:false,&quot;enableFacebook&quot;:false,&quot;enablePinterest&quot;:false,&quot;enableLinkedin&quot;:false,&quot;enableEmail&quot;:false,&quot;randomFactor&quot;:0.5,&quot;type&quot;:&quot;custom-grid&quot;,&quot;columns&quot;:12,&quot;gutter&quot;:10,&quot;mobileGutter&quot;:10,&quot;tabletGutter&quot;:10,&quot;desktopGutter&quot;:10,&quot;enableResponsive&quot;:true,&quot;tabletColumns&quot;:2,&quot;mobileColumns&quot;:1,&quot;lazyLoad&quot;:0,&quot;lightboxOpts&quot;:{&quot;animated&quot;:true,&quot;Thumbs&quot;:{&quot;type&quot;:&quot;modern&quot;,&quot;showOnStart&quot;:false},&quot;Toolbar&quot;:{&quot;display&quot;:{&quot;right&quot;:[&quot;close&quot;]},&quot;enabled&quot;:true},&quot;Carousel&quot;:{&quot;Panzoom&quot;:{&quot;touch&quot;:true},&quot;infinite&quot;:false},&quot;keyboard&quot;:{&quot;Escape&quot;:&quot;close&quot;,&quot;Delete&quot;:&quot;close&quot;,&quot;Backspace&quot;:&quot;close&quot;,&quot;PageUp&quot;:&quot;next&quot;,&quot;PageDown&quot;:&quot;prev&quot;,&quot;ArrowUp&quot;:&quot;prev&quot;,&quot;ArrowDown&quot;:&quot;next&quot;,&quot;ArrowRight&quot;:&quot;next&quot;,&quot;ArrowLeft&quot;:&quot;prev&quot;},&quot;wheel&quot;:&quot;slide&quot;,&quot;touch&quot;:true,&quot;backdropClick&quot;:&quot;close&quot;,&quot;l10n&quot;:{&quot;CLOSE&quot;:&quot;Zamknij&quot;,&quot;NEXT&quot;:&quot;Nast\\u0119pny&quot;,&quot;PREV&quot;:&quot;Poprzedni&quot;,&quot;Error&quot;:&quot;Nie mo\\u017cna wczyta\\u0107 \\u017c\\u0105danej tre\\u015bci. Spr\\u00f3buj ponownie p\\u00f3\\u017aniej.&quot;,&quot;PLAY_START&quot;:&quot;Rozpocznij pokaz slajd\\u00f3w&quot;,&quot;PLAY_STOP&quot;:&quot;Zatrzymaj pokaz slajd\\u00f3w&quot;,&quot;FULL_SCREEN&quot;:&quot;Pe\\u0142ny ekran&quot;,&quot;THUMBS&quot;:&quot;Miniaturki&quot;,&quot;DOWNLOAD&quot;:&quot;Pobieranie&quot;,&quot;SHARE&quot;:&quot;Udost\\u0119pnij&quot;,&quot;ZOOM&quot;:&quot;Powi\\u0119kszenie&quot;,&quot;EMAIL&quot;:&quot;Oto odno\\u015bnik do obrazka: %%image_link%%, a oto odno\\u015bnik do galerii: %%gallery_link%%&quot;,&quot;MODAL&quot;:&quot;Mo\\u017cesz zamkn\\u0105\\u0107 t\\u0119 zawarto\\u015b\\u0107 okna modalnego za pomoc\\u0105 klawisza ESC&quot;,&quot;ERROR&quot;:&quot;Co\\u015b posz\\u0142o nie tak. Spr\\u00f3buj ponownie p\\u00f3\\u017aniej&quot;,&quot;IMAGE_ERROR&quot;:&quot;Nie znaleziono obrazka&quot;,&quot;ELEMENT_NOT_FOUND&quot;:&quot;Nie znaleziono elementu HTML&quot;,&quot;AJAX_NOT_FOUND&quot;:&quot;B\\u0142\\u0105d wczytywania AJAX: Nie znaleziono&quot;,&quot;AJAX_FORBIDDEN&quot;:&quot;B\\u0142\\u0105d wczytywania AJAX: Zabronione&quot;,&quot;IFRAME_ERROR&quot;:&quot;B\\u0142\\u0105d wczytywania strony&quot;,&quot;TOGGLE_ZOOM&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz poziom powi\\u0119kszenia&quot;,&quot;TOGGLE_THUMBS&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz miniaturki&quot;,&quot;TOGGLE_SLIDESHOW&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz pokaz slajd\\u00f3w&quot;,&quot;TOGGLE_FULLSCREEN&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz tryb pe\\u0142noekranowy&quot;},&quot;Images&quot;:{&quot;Panzoom&quot;:{&quot;maxScale&quot;:2}},&quot;mainClass&quot;:&quot;modula-fancybox-container modula-lightbox-jtg-3195&quot;,&quot;Html&quot;:{&quot;videoAutoplay&quot;:0,&quot;videoTpl&quot;:&quot;&lt;video class=\\&quot;fancybox__html5video\\&quot; controls muted playsinline controlsList controlsList=\\&quot;nodownload\\&quot; poster=\\&quot;{{poster}}\\&quot; src=\\&quot;{{src}}\\&quot; type=\\&quot;{{format}}\\&quot; &gt;  Sorry, your browser doesn&#039;t support embedded videos, &lt;a href=\\&quot;{{src}}\\&quot;&gt; download &lt;\\\/a&gt; and watch with your favorite video player! &lt;\\\/video&gt;&quot;}},&quot;inView&quot;:false,&quot;email_subject&quot;:&quot;Sprawd\\u017a ten niesamowity obrazek!&quot;,&quot;email_message&quot;:&quot;Oto odno\\u015bnik do obrazka: %%image_link%%, a oto odno\\u015bnik do galerii: %%gallery_link%%&quot;,&quot;lightbox&quot;:&quot;fancybox&quot;,&quot;lightbox_devices&quot;:&quot;both&quot;}\">\n\t\t<div  class=\"modula-items\">\n\t\t<div class=\"modula-item\"  data-width=\"2\" data-height=\"2\">\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3196\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3195\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3196\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04054.jpg\" title=\"DSC04054\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04054-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04054-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04054-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04054-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04054-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04054-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04054-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04054-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 16.67vw, 16.67vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\"  data-width=\"2\" data-height=\"2\">\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3197\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3195\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3197\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04048.jpg\" title=\"DSC04048\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04048-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04048-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04048-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04048-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04048-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04048-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04048-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04048-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 16.67vw, 16.67vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\"  data-width=\"2\" data-height=\"2\">\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3199\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3195\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3199\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/PXL_20260425_104946181.jpg\" title=\"PXL_20260425_104946181\" crop=\"\" width=\"1\" height=\"1\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/PXL_20260425_104946181.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/PXL_20260425_104946181.jpg\" data-caption=\"\"\/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\"  data-width=\"2\" data-height=\"2\">\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3200\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3195\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3200\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04065.jpg\" title=\"DSC04065\" crop=\"\" width=\"200\" height=\"300\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04065-200x300.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04065-200x300.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04065-scaled.jpg 1707w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04065-scaled-200x300.jpg 200w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04065-683x1024.jpg 683w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04065-768x1152.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04065-1024x1536.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04065-1365x2048.jpg 1365w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 16.67vw, 16.67vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\"  data-width=\"2\" data-height=\"2\">\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3201\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3195\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3201\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04057.jpg\" title=\"DSC04057\" crop=\"\" width=\"200\" height=\"300\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04057-200x300.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04057-200x300.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04057-scaled.jpg 1707w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04057-scaled-200x300.jpg 200w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04057-683x1024.jpg 683w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04057-768x1152.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04057-1024x1536.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04057-1365x2048.jpg 1365w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 16.67vw, 16.67vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\"  data-width=\"2\" data-height=\"2\">\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3203\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3195\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3203\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04063.jpg\" title=\"DSC04063\" crop=\"\" width=\"200\" height=\"300\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04063-200x300.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04063-200x300.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04063-scaled.jpg 1707w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04063-scaled-200x300.jpg 200w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04063-683x1024.jpg 683w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04063-768x1152.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04063-1024x1536.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04063-1365x2048.jpg 1365w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 16.67vw, 16.67vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\"  data-width=\"2\" data-height=\"2\">\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3204\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3195\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3204\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04067.jpg\" title=\"DSC04067\" crop=\"\" width=\"200\" height=\"300\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04067-200x300.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04067-200x300.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04067-scaled.jpg 1707w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04067-scaled-200x300.jpg 200w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04067-683x1024.jpg 683w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04067-768x1152.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04067-1024x1536.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04067-1365x2048.jpg 1365w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 16.67vw, 16.67vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\"  data-width=\"2\" data-height=\"2\">\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3206\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3195\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3206\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04103.jpg\" title=\"DSC04103\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04103-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04103-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04103-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04103-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04103-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04103-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04103-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04103-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 16.67vw, 16.67vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\"  data-width=\"2\" data-height=\"2\">\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3207\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3195\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3207\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04105.jpg\" title=\"DSC04105\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04105-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04105-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04105-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04105-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04105-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04105-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04105-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04105-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 16.67vw, 16.67vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\"  data-width=\"2\" data-height=\"2\">\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3208\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3195\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3208\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04107.jpg\" title=\"DSC04107\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04107-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04107-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04107-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04107-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04107-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04107-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04107-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04107-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 16.67vw, 16.67vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\"  data-width=\"2\" data-height=\"2\">\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3209\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3195\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3209\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04109.jpg\" title=\"DSC04109\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04109-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04109-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04109-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04109-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04109-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04109-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04109-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04109-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 16.67vw, 16.67vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\"  data-width=\"2\" data-height=\"2\">\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3210\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3195\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3210\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04104.jpg\" title=\"DSC04104\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04104-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04104-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04104-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04104-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04104-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04104-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04104-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04104-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 16.67vw, 16.67vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>\t<\/div>\n\t\n\t<script type=\"application\/ld+json\">\n\t\t{\n\t\t\t\"@context\": \"https:\/\/schema.org\",\n\t\t\t\"@type\": \"ImageGallery\",\n\t\t\t\"id\": \"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/2026\/09\/20\/gdanski-socrealizm-w-ruinie-historia-morskiego-domu-kultury-w-nowym-porcie\/#modula-gallery-3195\",\n\t\t\t\"url\": \"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/2026\/09\/20\/gdanski-socrealizm-w-ruinie-historia-morskiego-domu-kultury-w-nowym-porcie\/\"\n\t\t}\n\t<\/script>\n\n\t<\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W mi\u0119dzyczasie w budynku dzia\u0142a\u0142 Bank Pekao SA &#8211; pami\u0105tk\u0105 po nim jest bankomat, znajduj\u0105cy si\u0119 tu\u017c obok kamiennych popiersi Stefana \u017beromskiego i Feliksa Nowowiejskiego przy wej\u015bciu do budynku. G\u0142\u00f3wnym u\u017cytkownikiem reprezentacyjnych przestrzeni dawnego MDK by\u0142a jeszcze prywatna Wy\u017csza Szko\u0142a Bezpiecze\u0144stwa, dzi\u0119ki czemu budynek s\u0142u\u017cy\u0142 celom edukacyjnym, cho\u0107 jego unikalna rola jako powszechnego centrum kultury robotniczej Nowego Portu bezpowrotnie przesz\u0142a do historii &#8211; w 2023 wszystkie instytucje opu\u015bci\u0142y dawny MDK, a budynek zosta\u0142 zamkni\u0119ty, ostatnie zwiedzanie odby\u0142o si\u0119 kilka lat temu.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04077-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3222\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04077-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04077-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04077-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04077-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04077-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dokumentuj\u0105c obecny stan budynku z zewn\u0105trz, \u0142atwo zauwa\u017cy\u0107, \u017ce budynek w wielu miejscach jest pokryty graffiti, elewacja si\u0119 sypie, a \u015bciany pokryte s\u0105 grzybem (na zdj\u0119ciach wn\u0119trz na portalu Trojmiasto.pl jest jeszcze gorzej). W najgorszym stanie s\u0105 schody z boku i ty\u0142u budynku. Kute zdobienia &#8211; kotwice i latarnie s\u0105 zachowane w miar\u0119 dobrym stanie. Przykry widok stanowi\u0105 wy\u0142amane kraty pod postumentami latarni &#8211; w pustej przestrzeni znajduj\u0105 si\u0119 \u015bmieci, oraz prowizoryczne \u0142\u00f3\u017cka, \u015bwiadcz\u0105ce o obecno\u015bci os\u00f3b bezdomnych w tym miejscu. W op\u0142akanym stanie znajduj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c maszty przed budynkiem &#8211; jest ich dziewi\u0119\u0107, zwie\u0144czone s\u0105 tr\u00f3jz\u0119bami. Powsta\u0142y one w latach 50-tych, prawdopodobnym autorem jest W\u0142odzimierz Brzosko, kt\u00f3ry odpowiada za projekt wy\u017cej wspomnianych latarni.<\/p>\n\n\n<div  id=\"jtg-3245\" class=\"modula modula-gallery modula-columns\" data-config=\"{&quot;tabletHeight&quot;:800,&quot;mobileHeight&quot;:800,&quot;desktopHeight&quot;:800,&quot;enableTwitter&quot;:false,&quot;enableWhatsapp&quot;:false,&quot;enableFacebook&quot;:false,&quot;enablePinterest&quot;:false,&quot;enableLinkedin&quot;:false,&quot;enableEmail&quot;:false,&quot;randomFactor&quot;:0.5,&quot;type&quot;:&quot;grid&quot;,&quot;columns&quot;:12,&quot;gutter&quot;:10,&quot;mobileGutter&quot;:10,&quot;tabletGutter&quot;:10,&quot;desktopGutter&quot;:10,&quot;enableResponsive&quot;:true,&quot;tabletColumns&quot;:2,&quot;mobileColumns&quot;:1,&quot;lazyLoad&quot;:0,&quot;lightboxOpts&quot;:{&quot;animated&quot;:true,&quot;Thumbs&quot;:{&quot;type&quot;:&quot;modern&quot;,&quot;showOnStart&quot;:false},&quot;Toolbar&quot;:{&quot;display&quot;:{&quot;right&quot;:[&quot;close&quot;]},&quot;enabled&quot;:true},&quot;Carousel&quot;:{&quot;Panzoom&quot;:{&quot;touch&quot;:true},&quot;infinite&quot;:false},&quot;keyboard&quot;:{&quot;Escape&quot;:&quot;close&quot;,&quot;Delete&quot;:&quot;close&quot;,&quot;Backspace&quot;:&quot;close&quot;,&quot;PageUp&quot;:&quot;next&quot;,&quot;PageDown&quot;:&quot;prev&quot;,&quot;ArrowUp&quot;:&quot;prev&quot;,&quot;ArrowDown&quot;:&quot;next&quot;,&quot;ArrowRight&quot;:&quot;next&quot;,&quot;ArrowLeft&quot;:&quot;prev&quot;},&quot;wheel&quot;:&quot;slide&quot;,&quot;touch&quot;:true,&quot;backdropClick&quot;:&quot;close&quot;,&quot;l10n&quot;:{&quot;CLOSE&quot;:&quot;Zamknij&quot;,&quot;NEXT&quot;:&quot;Nast\\u0119pny&quot;,&quot;PREV&quot;:&quot;Poprzedni&quot;,&quot;Error&quot;:&quot;Nie mo\\u017cna wczyta\\u0107 \\u017c\\u0105danej tre\\u015bci. Spr\\u00f3buj ponownie p\\u00f3\\u017aniej.&quot;,&quot;PLAY_START&quot;:&quot;Rozpocznij pokaz slajd\\u00f3w&quot;,&quot;PLAY_STOP&quot;:&quot;Zatrzymaj pokaz slajd\\u00f3w&quot;,&quot;FULL_SCREEN&quot;:&quot;Pe\\u0142ny ekran&quot;,&quot;THUMBS&quot;:&quot;Miniaturki&quot;,&quot;DOWNLOAD&quot;:&quot;Pobieranie&quot;,&quot;SHARE&quot;:&quot;Udost\\u0119pnij&quot;,&quot;ZOOM&quot;:&quot;Powi\\u0119kszenie&quot;,&quot;EMAIL&quot;:&quot;Oto odno\\u015bnik do obrazka: %%image_link%%, a oto odno\\u015bnik do galerii: %%gallery_link%%&quot;,&quot;MODAL&quot;:&quot;Mo\\u017cesz zamkn\\u0105\\u0107 t\\u0119 zawarto\\u015b\\u0107 okna modalnego za pomoc\\u0105 klawisza ESC&quot;,&quot;ERROR&quot;:&quot;Co\\u015b posz\\u0142o nie tak. Spr\\u00f3buj ponownie p\\u00f3\\u017aniej&quot;,&quot;IMAGE_ERROR&quot;:&quot;Nie znaleziono obrazka&quot;,&quot;ELEMENT_NOT_FOUND&quot;:&quot;Nie znaleziono elementu HTML&quot;,&quot;AJAX_NOT_FOUND&quot;:&quot;B\\u0142\\u0105d wczytywania AJAX: Nie znaleziono&quot;,&quot;AJAX_FORBIDDEN&quot;:&quot;B\\u0142\\u0105d wczytywania AJAX: Zabronione&quot;,&quot;IFRAME_ERROR&quot;:&quot;B\\u0142\\u0105d wczytywania strony&quot;,&quot;TOGGLE_ZOOM&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz poziom powi\\u0119kszenia&quot;,&quot;TOGGLE_THUMBS&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz miniaturki&quot;,&quot;TOGGLE_SLIDESHOW&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz pokaz slajd\\u00f3w&quot;,&quot;TOGGLE_FULLSCREEN&quot;:&quot;Prze\\u0142\\u0105cz tryb pe\\u0142noekranowy&quot;},&quot;Images&quot;:{&quot;Panzoom&quot;:{&quot;maxScale&quot;:2}},&quot;mainClass&quot;:&quot;modula-fancybox-container modula-lightbox-jtg-3245&quot;,&quot;Html&quot;:{&quot;videoAutoplay&quot;:0,&quot;videoTpl&quot;:&quot;&lt;video class=\\&quot;fancybox__html5video\\&quot; controls muted playsinline controlsList controlsList=\\&quot;nodownload\\&quot; poster=\\&quot;{{poster}}\\&quot; src=\\&quot;{{src}}\\&quot; type=\\&quot;{{format}}\\&quot; &gt;  Sorry, your browser doesn&#039;t support embedded videos, &lt;a href=\\&quot;{{src}}\\&quot;&gt; download &lt;\\\/a&gt; and watch with your favorite video player! &lt;\\\/video&gt;&quot;}},&quot;inView&quot;:false,&quot;email_subject&quot;:&quot;Sprawd\\u017a ten niesamowity obrazek!&quot;,&quot;email_message&quot;:&quot;Oto odno\\u015bnik do obrazka: %%image_link%%, a oto odno\\u015bnik do galerii: %%gallery_link%%&quot;,&quot;grid_type&quot;:&quot;3&quot;,&quot;rowHeight&quot;:250,&quot;lastRow&quot;:&quot;justify&quot;,&quot;lightbox&quot;:&quot;fancybox&quot;,&quot;lightbox_devices&quot;:&quot;both&quot;}\">\n\t<div class=\"modula-grid-sizer\"> <\/div>\t<div  class=\"modula-items grid-gallery\">\n\t\t<div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3246\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3245\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3246\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04035.jpg\" title=\"DSC04035\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04035-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04035-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04035-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04035-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04035-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04035-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04035-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04035-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3247\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3245\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3247\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04033.jpg\" title=\"DSC04033\" crop=\"\" width=\"200\" height=\"300\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04033-200x300.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04033-200x300.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04033-scaled.jpg 1707w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04033-scaled-200x300.jpg 200w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04033-683x1024.jpg 683w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04033-768x1152.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04033-1024x1536.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04033-1365x2048.jpg 1365w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3248\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3245\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3248\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04089.jpg\" title=\"DSC04089\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04089-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04089-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04089-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04089-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04089-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04089-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04089-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04089-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3249\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3245\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3249\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04094.jpg\" title=\"DSC04094\" crop=\"\" width=\"200\" height=\"300\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04094-200x300.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04094-200x300.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04094-scaled.jpg 1707w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04094-scaled-200x300.jpg 200w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04094-683x1024.jpg 683w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04094-768x1152.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04094-1024x1536.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04094-1365x2048.jpg 1365w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div><div class=\"modula-item\" >\n\t<div class=\"modula-item-overlay\"><\/div>\n\n\t<div class=\"modula-item-content\">\n\n\t\t\t\t<a data-image-id=\"3250\" role=\"button\" tabindex=\"0\" rel=\"jtg-3245\" data-caption=\"\" aria-label=\"Otw\u00f3rz obrazek w lightboxie\" class=\"tile-inner modula-item-link\"><\/a>\n\t\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"pic wp-image-3250\"  data-valign=\"middle\" data-halign=\"center\" alt=\"\" data-full=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04091.jpg\" title=\"DSC04091\" crop=\"\" width=\"300\" height=\"200\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04091-300x200.jpg\" data-src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04091-300x200.jpg\" data-caption=\"\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04091-scaled.jpg 2560w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04091-scaled-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04091-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04091-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04091-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04091-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, (max-width: 1024px) 50vw, 33.33vw\" \/>\n\t\t\t<div class=\"figc no-description\">\n\t\t\t\t<div class=\"figc-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\n\t<\/div>\n\n<\/div>\t<\/div>\n\t\n\t<script type=\"application\/ld+json\">\n\t\t{\n\t\t\t\"@context\": \"https:\/\/schema.org\",\n\t\t\t\"@type\": \"ImageGallery\",\n\t\t\t\"id\": \"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/2026\/09\/20\/gdanski-socrealizm-w-ruinie-historia-morskiego-domu-kultury-w-nowym-porcie\/#modula-gallery-3245\",\n\t\t\t\"url\": \"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/2026\/09\/20\/gdanski-socrealizm-w-ruinie-historia-morskiego-domu-kultury-w-nowym-porcie\/\"\n\t\t}\n\t<\/script>\n\n\t<\/div>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading has-medium-font-size\"><strong>Niezrealizowana wizja: jak mia\u0142o wygl\u0105da\u0107 socrealistyczne centrum Nowego Portu?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak wygl\u0105da historia Morskiego Domu Kultury. W tym miejscu warto cofn\u0105\u0107 si\u0119 w narracji do lat 50-tych XX wieku, poniewa\u017c budynek mia\u0142 stanowi\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 i dominant\u0119 szerszego planu przebudowy Nowego Portu. W 1953 r. Danuta Wejrowska opracowa\u0142a koncepcj\u0119 urbanistyczn\u0105, kt\u00f3ra zak\u0142ada\u0142a stworzenie od podstaw reprezentacyjnego, socrealistycznego centrum dzielnicowego. Jego g\u0142\u00f3wn\u0105 osi\u0105 mia\u0142a zosta\u0107 wspomniana wcze\u015bniej ul. Wilk\u00f3w Morskich, kt\u00f3ra mia\u0142a po\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 z istniej\u0105c\u0105 ul. Marynarki Polskiej w jeden szeroki ci\u0105g komunikacyjny, spinaj\u0105cy wjazd do Nowego Portu z rejonem portu morskiego na p\u00f3\u0142nocy dzielnicy. Dotychczasowy odcinek ul. Marynarki Polskiej dochodz\u0105cy do placu Wolno\u015bci mia\u0142 zosta\u0107 skr\u00f3cony i zlikwidowany. W planie Wejrowskiej zmieniono przebieg ul. Wyzwolenia &#8211; jej zachodni fragment przesuni\u0119to na p\u00f3\u0142noc, nakierowuj\u0105c go osiowo bezpo\u015brednio na Morski Dom Kultury, przez co ulica mia\u0142a sta\u0107 si\u0119 precyzyjnie wycelowan\u0105 osi\u0105 widokow\u0105, eksponuj\u0105c\u0105 gmach od po\u0142udnia. Tak si\u0119 nie sta\u0142o, dlatego Janusz Kowalski s\u0142usznie krytykowa\u0142 widok na MDK.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"590\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-23-1024x590.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3264\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-23-1024x590.png 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-23-300x173.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-23-768x442.png 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-23.png 1172w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Socrealistyczny projekt przebudowy Nowego Portu autorstwa Danuty Wejrowskiej. \u0179r\u00f3d\u0142o: \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 4\/1955.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Na zach\u00f3d od Morskiego Domu Kultury planowano stworzy\u0107 obszerny plac zebra\u0144, b\u0119d\u0105cy swoist\u0105 opraw\u0105 wjazdow\u0105 do Nowego Portu. Zachodni\u0105 i p\u00f3\u0142nocn\u0105 \u015bcian\u0119 placu mia\u0142a zaj\u0105\u0107 klasycyzuj\u0105ca zabudowa administracyjno-biurowa i mieszkalna, w tym budynek z podcieniami arkadowymi oraz wysoko\u015bciowiec z iglic\u0105. Wisienk\u0105 na torcie mia\u0142 zosta\u0107 bli\u017cej nie sprecyzowany monument, przedstawiaj\u0105cy je\u017ad\u017aca na koniu, b\u0119d\u0105cy historyzuj\u0105c\u0105 ozdob\u0105 za\u0142o\u017cenia placowego. Od po\u0142udnia zaplanowano dwa 4-kondygnacyjne gmachy, kt\u00f3rych zadaniem by\u0142o stworzenie jednolitego t\u0142a dla MDK i zas\u0142oni\u0119cie starych budynk\u00f3w mieszkalnych.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"922\" height=\"692\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-27.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3281\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-27.png 922w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-27-300x225.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-27-768x576.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 922px) 100vw, 922px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Fragment drugiego malowid\u0142a z westybulu. \u0179r\u00f3d\u0142o: portal Ibedeker.pl, autor: Izabela Sitz-Abramowicz.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Stref\u0119 na po\u0142udnie od MDK przeznaczono na park z alejkami, pergolami i nisk\u0105 ro\u015blinno\u015bci\u0105, ukierunkowan\u0105 tak, aby nie zas\u0142ania\u0142a widoku na gmach (dzisiaj klepisko i dziki parking). Wschodni\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 parku, usytuowan\u0105 na terenie pobliskiego cmentarza, o kt\u00f3rym wspomina\u0142em na pocz\u0105tku wpisu, zaplanowano jako rekreacyjne zaplecze MDK z wyd\u0142u\u017conym placem zako\u0144czonym p\u00f3\u0142kolist\u0105 estrad\u0105<strong> <\/strong>na koncerty i zgromadzenia. W parku zaplanowano r\u00f3wnie\u017c boiska do siatk\u00f3wki i koszyk\u00f3wki, kort tenisowy oraz niewielki pawilon z szatniami.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Opr\u00f3cz uko\u0144czenia Domu Kultury, uda\u0142o si\u0119 zrealizowa\u0107 przedszkole Zarz\u0105du Portu Gda\u0144skiego przy ul. Wolno\u015bci 26 wg projektu Wandy Wyszy\u0144skiej. Wszystkie pozosta\u0142e za\u0142o\u017cenia projektu pozosta\u0142y jedynie na papierze. Dzielnica nie zyska\u0142a planowanego centrum, przez to pozosta\u0142a rozproszon\u0105 struktur\u0105, a sam MDK zosta\u0142 otoczony przez przypadkow\u0105 zabudow\u0119. Mimo \u017ce plan Danuty Wejrowskiej nigdy nie doczeka\u0142 si\u0119 realizacji<strong>,<\/strong> do dzisiaj pozostaje chyba najbardziej rozbudowan\u0105 pr\u00f3b\u0105 przekszta\u0142cenia przestrzennego Nowego Portu w powojennej historii Gda\u0144ska. Co prawda w latach 70-tych r\u00f3wnie\u017c pr\u00f3bowano przebudowa\u0107 dzielnic\u0119, ale w innym miejscu, a sama realizacja znacznie odbiega\u0142a od ambitnych plan\u00f3w. Pami\u0105tk\u0105 po nich jest falowiec, \u00f3smy w Gda\u0144sku, jako jedyny znajduj\u0105cy si\u0119 poza dzielnic\u0105 Przymorze. R\u00f3\u017cni si\u0119 od nich wysoko\u015bci\u0105 o jedno pi\u0119tro (\u0142\u0105cznie 11) oraz r\u00f3wnoleg\u0142ym u\u0142o\u017ceniem w stosunku do morza.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading has-medium-font-size\"><strong>Bli\u017aniaczy Dom Kultury w Rzeszowie \u2013 smutna lekcja dla gda\u0144skiego dziedzictwa<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nale\u017cy jeszcze wspomnie\u0107, \u017ce socrealistyczny Dom Kultury w Nowym Porcie by\u0142 jednym z trzech budynk\u00f3w w tym stylu, planowanych w Gda\u0144sku. Opr\u00f3cz niego, w ramach Grunwaldzkiej Dzielnicy Mieszkaniowej (w przysz\u0142o\u015bci b\u0119dzie o niej wpis), odpowiednika warszawskiej Marsza\u0142kowskiej Dzielnicy Mieszkaniowej, planowano budow\u0119 osiedlowego domu kultury w miejscu dzisiejszego Skweru Anny Walentynowicz. Jednak\u017ce najwi\u0119kszym z nich, mia\u0142 by\u0107 Centralny Dom Kultury, maj\u0105cy stan\u0105\u0107 na przed\u0142u\u017ceniu osi ul. D\u0142ugiej i Bramy Wy\u017cynnej. W szkicach koncepcyjnych oraz na makiecie, przypomina\u0142 mniejsz\u0105 wersj\u0119 Pa\u0142acu Kultury i Nauki z Warszawy. By\u0142 on cz\u0119\u015bci\u0105 koncepcji radykalnej przebudowy \u015br\u00f3dmie\u015bcia Gda\u0144ska, kt\u00f3ra nie wysz\u0142a poza plany. Dla ciekawych szerszego kontekstu &#8211; ca\u0142o\u015b\u0107 tej koncepcji jest opisany w numerze 7-8 czasopisma Architektura z roku 1954. <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"661\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-26-1024x661.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3267\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-26-1024x661.png 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-26-300x194.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-26-768x496.png 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-26.png 1182w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Makieta obrazuj\u0105ca plan przebudowy \u015ar\u00f3dmie\u015bcia Gda\u0144ska w stylu socrealistycznym, z najwi\u0119kszym domem kultury w mie\u015bcie (prawy g\u00f3rny r\u00f3g). \u0179r\u00f3d\u0142o: Architektura 7-8\/1954<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W czasach socrealizmu, w Polsce zrealizowano kilka dom\u00f3w kultury w tym stylu. Jeden z nich, jest zbli\u017cony form\u0105 do Morskiego Domu Kultury i w kilku \u017ar\u00f3d\u0142ach opisywany nawet jako &#8222;bli\u017aniaczy&#8221;. Jest to Dom Kultury Wytw\u00f3rni Sprz\u0119tu Komunikacyjnego (WSK) w Rzeszowie. Patrz\u0105c na jego zdj\u0119cia, mo\u017cna znale\u017a\u0107 kilka podobie\u0144stw np. r\u00f3wnie\u017c trzykondygnacyjn\u0105 bry\u0142\u0119 z charakterystyczn\u0105 nadbudow\u0105. Budynek z po\u0142udniowego wschodu kraju, zaprojektowa\u0142 arch. J\u00f3zef Polak, a inwestycj\u0119 zrealizowano w latach 1953-1956. W odr\u00f3\u017cnieniu od swojego krewnego z Wybrze\u017ca, przeszed\u0142 generalny remont i obecnie dzia\u0142a w nim Instytut Muzyki Uniwersytetu Rzeszowskiego.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"777\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-29-1024x777.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3283\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-29-1024x777.png 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-29-300x228.png 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-29-768x583.png 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/obraz-29.png 1121w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Dom Kultury WSK w Rzeszowie w latach 80-tych. \u0179r\u00f3d\u0142o: FotoPolska.eu.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Los Morskiego Domu Kultury w Nowym Porcie, zw\u0142aszcza zestawiony z histori\u0105 bli\u017aniaczego obiektu WSK w Rzeszowie, stanowi bolesn\u0105 lekcj\u0119 o krucho\u015bci powojennej spu\u015bcizny w starciu z bezwzgl\u0119dnymi mechanizmami rynkowymi. Gmach, kt\u00f3ry mia\u0142 by\u0107 pomnikiem robotniczej dumy i d\u0105\u017cenia do cywilizacyjnego awansu dzielnicy, sta\u0142 si\u0119 zak\u0142adnikiem proces\u00f3w karnych i spekulacji nieruchomo\u015bciami. Mimo licznych, merytorycznie udowodnionych wad projektowych i b\u0142\u0119d\u00f3w funkcjonalnych, MDK pozostaje bezcennym dokumentem epoki i fundamentalnym elementem to\u017csamo\u015bci Nowego Portu. Jego warto\u015b\u0107 architektoniczna i historyczna jest kategoryczna i niepodwa\u017calna, dlatego wymaga natychmiastowej interwencji Pa\u0144stwa w celu ochrony przed ostateczn\u0105 ruin\u0105 i znikni\u0119ciem z mapy Gda\u0144ska.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04112-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3251\" srcset=\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04112-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04112-300x200.jpg 300w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04112-768x512.jpg 768w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04112-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/DSC04112-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">\u0179r\u00f3d\u0142a:<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Krzysztof Stefa\u0144ski &#8222;Architektura Polska 1949-1956&#8221;, \u0141\u00f3d\u017a 2024; Bohdan Szermer &#8222;Gda\u0144sk &#8211; przesz\u0142o\u015b\u0107 i wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107, Warszawa 1971; &#8222;Historie Gda\u0144skich Dzielnic &#8211; Tom 3 Nowy Port&#8221; pod red. Janusza Dargacza, Katarzyny Kurkowskiej, Leszka Molendowskiego, Gda\u0144sk 2021; Monika Popow, Katarzyna Werner &#8222;Nowy Port. Przewodnik wydanie II&#8221;, Gda\u0144sk 2020; &#8222;Cz\u0142owiek i miasto. Gda\u0144szczanie mi\u0119dzy star\u0105 a now\u0105 to\u017csamo\u015bci\u0105&#8221; red. Zbyszek Dymarski, Gda\u0144sk 2017; Architektura nr 7-8\/1954 i 4\/1955; Strona Teatru Muzycznego im. Danuty Baduszkowej w Gdyni: <a href=\"https:\/\/tiny.pl\/5r1fk_87x\">https:\/\/tiny.pl\/5r1fk_87x<\/a>; Dziennik Ba\u0142tycki: <a href=\"https:\/\/tiny.pl\/rgj22zm_w\">https:\/\/tiny.pl\/rgj22zm_w<\/a>; Serwis Urz\u0119du Miasta Rzeszowa: <a href=\"https:\/\/tiny.pl\/yp1sjqsn7\">https:\/\/tiny.pl\/yp1sjqsn7<\/a>; Internetowy System Akt\u00f3w Prawnych: <a href=\"https:\/\/tiny.pl\/kb6d6s2cb\">https:\/\/tiny.pl\/kb6d6s2cb<\/a>; Portal Trojmiasto.pl: <a href=\"https:\/\/tiny.pl\/bprxk8mfj\">https:\/\/tiny.pl\/bprxk8mfj<\/a>; <a href=\"https:\/\/tiny.pl\/fnmszc437\">https:\/\/tiny.pl\/fnmszc437<\/a>; Ibedeker.pl: <a href=\"https:\/\/tiny.pl\/5f735t4pv\">https:\/\/tiny.pl\/5f735t4pv<\/a>; FotoPolska.eu: <a href=\"https:\/\/tiny.pl\/rbc9s-099\">https:\/\/tiny.pl\/rbc9s-099<\/a>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gda\u0144ska dzielnica Nowy Port od lat kojarzy si\u0119 z przemys\u0142em morskim, miejscem zamieszkania pracownik\u00f3w portu oraz stoczni, architektur\u0105, kt\u00f3ra w odr\u00f3\u017cnieniu od wielu miejsc miasta przetrwa\u0142a wojn\u0119. Le\u017c\u0105ca na uboczu, przez wiele lat troch\u0119 zapomniana, w ci\u0105gu ostatnich lat poddawana stopniowej rewitalizacji. Obecnie Miasto Gda\u0144sk b\u0119dzie j\u0105 kontynuowa\u0142o w formule Partnerstwa Publiczno-Prywatnego z firm\u0105 dewelopersk\u0105&#8230;.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3225,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"footnotes":""},"categories":[61,55,60],"tags":[],"class_list":["post-3175","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-domy-kultury","category-gdansk","category-nowy-port"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3175","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3175"}],"version-history":[{"count":34,"href":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3175\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3287,"href":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3175\/revisions\/3287"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3225"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3175"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3175"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3175"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}