![\"\"](\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/obraz-5-1024x634.png\")
Pierwsza scena filmu zaczyna si\u0119 od ukazania sypialni senior\u00f3w rodu – kamera stopniowo ukazuje stare, du\u017ce wiekowe i masywne meble, nad maszyn\u0105 do szycia na polskiej fladze s\u0105 przyczepione liczne odznaczenia Karola, a nad nimi znajduje si\u0119 krzy\u017c. Na meblach wida\u0107 r\u00f3wnie\u017c liczne kryszta\u0142y – symbol epoki PRL. G\u0142\u00f3wny bohater budzi si\u0119, patrzy przez okno na otoczenie, gdzie znajduje si\u0119 kopalnia, wita si\u0119 z synow\u0105 w kuchni i wychodzi na obch\u00f3d gospodarstwa. Spogl\u0105da on z niezadowoleniem na nowe bloki z wielkiej p\u0142yty i trwaj\u0105c\u0105 budow\u0119, kt\u00f3ra zast\u0119puje powoli star\u0105 zabudow\u0119 jednorodzinn\u0105.<\/p>\n\n\n\n Jest to g\u0142\u00f3wna o\u015b fabularna filmu – ukazanie zanikaj\u0105cej tradycyjnej zabudowy osiedli g\u00f3rniczych, na rzecz powstawania nowych wielkich blok\u00f3w mieszkalnych. Nawi\u0105zuje ona r\u00f3wnie\u017c do realnej sytuacji – film kr\u0119cono w katowickiej dzielnicy Giszowiec. Na pocz\u0105tku XX wieku architekci Georg i Emil Zillmannowie stworzyli tam koloni\u0119 dom\u00f3w g\u00f3rniczych. W swoim za\u0142o\u017ceniu by\u0142o to samodzielne miasteczko o wysokich walorach architektonicznych dla pracownik\u00f3w pobliskiej przedwojennej kopalni „Giesche” (po wonie Wieczorek).<\/p>\n\n\n\n W roku 1964 na jej terenie rozpocz\u0119\u0142a dzia\u0142alno\u015b\u0107 nowa Kopalnia W\u0119gla Kamiennego „Staszic”. W celu zapewnienia miejsca zamieszkania na wci\u0105\u017c rozrastaj\u0105cej si\u0119 za\u0142ogi, w roku 1969 w\u0142adze podj\u0119\u0142y decyzj\u0119 o wyburzeniu pobliskiej zabytkowej zabudowy g\u00f3rniczych dom\u00f3w jednorodzinnych, aby na ich miejscu postawi\u0107 osiedle 10 pi\u0119trowych wie\u017cowc\u00f3w z wielkiej p\u0142yty. Pod prawie dekadzie wyburze\u0144, decyzj\u0105 konserwatora zarybk\u00f3w 18 sierpnia 1978 r. prac zaprzestano, a rok p\u00f3\u017aniej przedwojenne za\u0142o\u017cenie zosta\u0142o wpisane do rejestru zabytk\u00f3w wojew\u00f3dztwa katowickiego. <\/p>\n\n\n\n Tak wi\u0119c powy\u017cej opisana historia jest g\u0142\u00f3wnym tematem filmu. Podczas jego seansu obserwujemy proste \u017cycie starszej cz\u0119\u015bci g\u00f3rniczej rodziny – Karol karmi kr\u00f3liki, zajmuje si\u0119 drobnymi pracami, \u017cona czuwa nad domem. Dooko\u0142a domu Habryk\u00f3w panuje wr\u0119cz pustynny krajobraz – surowe bloki z wielkiej p\u0142yty dominuj\u0105 nad pozosta\u0142o\u015bci\u0105 zabudowy jednorodzinnej, wsz\u0119dzie pe\u0142no rozrzuconych materia\u0142\u00f3w budowlanych i ha\u0142d ziemi. Naprzeciw bramy wyj\u015bciowej mo\u017cemy obserwowa\u0107, jak stopniowo wraz z up\u0142ywem czasu ro\u015bnie nowy blok – prace rozpoczynaj\u0105 si\u0119 od stawiania fundament\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Karol w\u015br\u00f3d tego ogromnego zamieszania, znajduje chwile ukojenia w swoim ogrodzie-sadzie. W\u015br\u00f3d scen mo\u017cemy zobaczy\u0107 tak\u017ce wyprowadzk\u0119 s\u0105siednich rodzin do nowych blok\u00f3w, z domu wynoszone s\u0105 stare meble, kt\u00f3re nie zmieszcz\u0105 si\u0119 w nowych mieszkaniach w blokach z wielkiej p\u0142yty – s\u0105 one palone. Nowe wie\u017cowce s\u0105 okre\u015blone przez bohater\u00f3w film\u00f3w jako „betonioki”. Od samego pocz\u0105tku filmu, widzimy, \u017ce Karol jest przeciwny przeprowadzce do nowego mieszkania, kt\u00f3ra nie mo\u017ce omin\u0105\u0107 r\u00f3wnie\u017c jego. Na sw\u00f3j spos\u00f3b stara si\u0119 z tym faktem walczy\u0107 – wylewa gnoj\u00f3wk\u0119 przed bram\u0119 swojego domu aby „odstraszy\u0107” komisj\u0119 urz\u0119dnik\u00f3w, chowa si\u0119 przed nimi w szopie i schowany przez szpar\u0119 w deskach, obserwuje jak powy\u017csza komisja, wr\u0119cza klucze i przydzia\u0142 jego ma\u0142\u017conce ze s\u0142owami – „powied\u017acie aby podpisa\u0142”.<\/p>\n\n\n\n \u017bona pokazuj\u0105c mu potem ten dokument, jest nawet zadowolona z przysz\u0142ej przeprowadzki, argumentuj\u0105c mu plusy takiego rozwi\u0105zania – winda, „wychodek w domu” i inne kwestie. Karol z kolei, czeka a\u017c do wieczoru na syna i przy piwie oznajmia mu, dr\u0105c przydzia\u0142, \u017ce nie ma zamiaru opuszcza\u0107 domu i pr\u00f3buje go r\u00f3wnie\u017c do tego przekona\u0107. Powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na tradycje rodzinne i warto\u015bci, udaje mu si\u0119 to, z czego nie jest z kolei zadowolona \u017cona syna i w taki oto spos\u00f3b narasta konflikt na linii synowa-te\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n Na nast\u0119pny dzie\u0144, aby zrealizowa\u0107 sw\u00f3j cel, Habryka odziewa si\u0119 w sw\u00f3j od\u015bwi\u0119tny mundur g\u00f3rnika, zak\u0142ada wszystkie odznaczenia i udaje si\u0119 do dyrekcji kopalni, aby odda\u0107 podarty przydzia\u0142 i klucze do mieszkania. W dalszej cz\u0119\u015bci filmu widzimy z kolei, jak dyrekcja wzywa „na dywanik” syna niepokornego g\u00f3rnika, i pr\u00f3buje go przekona\u0107 do wywarcia wp\u0142ywu na zmian\u0119 decyzji ojca – tutaj w gr\u0119 wchodzi fakt, \u017ce sprzeciw starego Habryki blokuje terminy budowy osiedla, z kt\u00f3rymi nie mo\u017cna zwleka\u0107 i jej to wysoce nie po my\u015bli czynnik\u00f3w w\u0142adzy.<\/p>\n\n\n\n Do gry wkracza nawet najstarszy syn Karola, wysoko postanowiony dyrektor, lecz i jemu nie udaje si\u0119 pr\u00f3ba przekonania ojca. W tajemnicy przed m\u0119\u017cem, synowa Karola wzywa w\u00f3z do przeprowadzki i pakuje swoj\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 domu do nowego mieszkania, widzimy jak „na nowym” jest odwiedzana przez swoj\u0105 te\u015bciow\u0105 i oboje ciesz\u0105 si\u0119 z nowego lokum. Oczywi\u015bcie po fakcie jest niezadowolony i odbieraj\u0105c to jako zdrad\u0119, pozostaje ze swoimi rodzicami w domu.<\/p>\n\n\n\n Wraz z up\u0142ywem czasu, sytuacja staje si\u0119 coraz bardziej napi\u0119ta – kto\u015b zabija kr\u00f3liki Karola, w domu wybijane s\u0105 szyby itd. W akcie desperacji Habryka nawet podk\u0142ada \u0142adunki wybuchowe pod sw\u00f3j dom, gro\u017c\u0105c budowla\u0144com, kt\u00f3rzy podje\u017cd\u017caj\u0105 ze sprz\u0119tem pod dom Karola, \u017ce si\u0119 wysadzi, je\u017celi tylko spr\u00f3buj\u0105 rozbi\u00f3rki jego domu. <\/p>\n\n\n\n Film ukazuje konflikt starego z nowym, zanikania tradycyjnych warto\u015bci, umierania starego \u015bwiata, co wraz z przedstawionymi scenami, dope\u0142nia muzyka. Ukazane s\u0105 kontrasty sposobu \u017cycia starego pokolenia, pragnienie jakich\u015b zmian poprzez ich dzieci. Nale\u017cy sobie jednak zada\u0107 jedno pytanie – czy wyklucza to istnienie obu rzeczy na raz? Czy aby wybudowa\u0107 nowe osiedle blok\u00f3w z wielkiej p\u0142yty, to trzeba niszczy\u0107 bezpowrotnie tradycyjne osiedla g\u00f3rnicze? Czy wszyscy musz\u0105 \u017cy\u0107 wed\u0142ug jednego sposobu? Film „Paciorki jednego r\u00f3\u017ca\u0144ca” \u015bwietnie ukazuje ten problem i warto go zobaczy\u0107. P\u0142ytnikowa tematyka jest na pewno mi\u0142ym dodatkiem do tego seansu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Bohaterem dzisiejszego wpisu, kolejnego z cyklu p\u0142ytnikowej kinoteki, jest film fabularny z roku 1979 w re\u017cyserii Kazimierza Kutza. Nale\u017cy on do tzw. „trylogii \u015bl\u0105skiej” tego re\u017cysera i powsta\u0142 jako ostatni. Nale\u017cy jednak podkre\u015bli\u0107, \u017ce z punktu widzenia fabu\u0142y, nie ma to znaczenia bo filmy nie s\u0105 powi\u0105zane ze sob\u0105 akcj\u0105 lub bohaterami. Film zosta\u0142 nakr\u0119cony…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1978,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_kadence_starter_templates_imported_post":false,"_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-1962","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-filmy"],"yoast_head":"\n![\"\"](\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/obraz-7-1024x629.png\")
<\/figure>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Dzielnica_Giszowiec_2590132_Fotopolska-Eu-1024x638.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/obraz-8-1024x545.png\")
![\"\"](\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/obraz-9-1024x623.png\")
<\/figure>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/obraz-10-1024x626.png\")
<\/figure>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/obraz-11-1024x629.png\")
<\/figure>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/obraz-12-1024x637.png\")
<\/figure>\n\n\n\n