{"id":1040,"date":"2024-12-15T11:40:06","date_gmt":"2024-12-15T11:40:06","guid":{"rendered":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/?p=1040"},"modified":"2024-12-15T11:40:07","modified_gmt":"2024-12-15T11:40:07","slug":"zabianka-poczatek-gdanskich-blokow-z-fabryki-domow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/plytnikpospolity.pl\/index.php\/2024\/12\/15\/zabianka-poczatek-gdanskich-blokow-z-fabryki-domow\/","title":{"rendered":"\u017babianka – pocz\u0105tek gda\u0144skich blok\u00f3w z fabryki dom\u00f3w"},"content":{"rendered":"\n

W roku 1969 w podgda\u0144skiej wsi Kokoszki utworzony zosta\u0142 Gda\u0144ski Kombinat Budowy Dom\u00f3w. Mia\u0142o to zwi\u0105zek z wielk\u0105 inwestycj\u0105 – budow\u0105 fabryki dom\u00f3w na radzieckiej licencji (system szczeci\u0144ski). Kompleks zajmuj\u0105cy a\u017c 56 hektar\u00f3w, kosztowa\u0142 300 mln z\u0142otych, a prace rozruchowe potrwa\u0142y do ko\u0144ca 1971 r. W\u0142a\u015bnie wtedy, zacz\u0119\u0142o powstawa\u0107 pierwsze nowe osiedle, do kt\u00f3rego budowy, wykorzystano prefabrykaty z Kokoszek.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
\u0179r\u00f3d\u0142o: Dziennik Ba\u0142tycki z dnia 09.01.1973<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Inwestycja mia\u0142a powsta\u0107 pomi\u0119dzy ulic\u0105 Gospody, a Pomorsk\u0105. Chocia\u017c teren porasta\u0142y g\u0142\u00f3wnie \u0142\u0105ki i resztki lasu, to z jednej strony przysz\u0142ego osiedla mo\u017cna by\u0142o spotka\u0107 przedwojenne domy, z drugiej niedawno wybudowane ogromne „szafy” osiedli Pomorska i Wejhera. Inwestorem by\u0142a sp\u00f3\u0142dzielnia Osiedle M\u0142odych (tutaj wpis o jej pocz\u0105tkach https:\/\/tiny.pl\/b8tg96-x<\/a>), a wykonawc\u0105 wy\u017cej wspomniane przedsi\u0119biorstwo.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Za projekt osiedla byli odpowiedzialny architekci: Roman Horody\u0144ski, Stefan Grochowski i Teresa Opi\u0107. W ramach budowy \u017babianki powsta\u0142o \u0142\u0105cznie 18 budynk\u00f3w dziesi\u0119ciopi\u0119trowych i 16 czteropi\u0119trowych. Ostatni budynek dziesi\u0119ciopi\u0119trowy powsta\u0142 dopiero w roku 1992, na miejscu zlikwidowanej fabryki jarzeni\u00f3wek POLAM przy ul. Pomorskiej 13. Projekt zak\u0142ada\u0142 ustawienie blok\u00f3w w kszta\u0142cie plastr\u00f3w miodu (podobnie jak na p\u00f3\u017aniej zbudowanej Zaspie), w powsta\u0142ych w ten spos\u00f3b przestrzeniach pomi\u0119dzy budynkami, umieszczono place zabaw, szko\u0142y oraz r\u00f3\u017cne punkty us\u0142ugowe. Takie ustawienie blok\u00f3w, zapewni\u0142o r\u00f3wnie\u017c odpowiednie nas\u0142onecznienie mieszka\u0144 i teren\u00f3w zielonych. Na g\u0142\u00f3wn\u0105 o\u015b komunikacyjn\u0105 osiedla wyznaczono wielki deptak, odizolowany od ruchu samochodowego, ci\u0105gn\u0105cy si\u0119 od stacji Szybkiej Kolei Miejskiej, a\u017c do przej\u015bcia pod blokiem przy ul. Gospody 6 – kt\u00f3rego \u0142\u0105czna d\u0142ugo\u015b\u0107 to a\u017c kilometr.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Pierwszym blokiem oddanym do u\u017cytku 31 pa\u017adziernika 1972 r. zosta\u0142 4 pi\u0119trowy dom przy ul. Subis\u0142awa 31. Tempo budowy blok\u00f3w by\u0142o tak szybkie, \u017ce czasem dochodzi\u0142o do b\u0142\u0119d\u00f3w i pomy\u0142ek, czego przyk\u0142adem by\u0142 b\u0142\u0119dny monta\u017c budynku w pobli\u017cu tor\u00f3w kolejowych. Ludzie jad\u0105cy rano do pracy mogli obserwowa\u0107 szybki monta\u017c prefabrykat\u00f3w, pi\u0119tro po pi\u0119trze, jednak gdy nadesz\u0142a pora powrot\u00f3w z pracy wieczorem, budynku ju\u017c nie by\u0142o – jak wspomina In\u017cynier Ewa Wojtiuk, budowniczowie pope\u0142nili b\u0142\u0105d i zamontowali p\u0142yty balkonowe na odwr\u00f3t. By\u0142o to spowodowane tym, \u017ce ka\u017cdy dopiero si\u0119 uczy\u0142 nowej technologii, a przy po\u015bpiechu by\u0142o o nie \u0142atwo.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
\u017babianecki deptak w roku 1984. \u0179r\u00f3d\u0142o: Facebook – strona Fotoszparga\u0142y – Marcin Fall. Autor zdj\u0119cia: M. Zarzecki.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

W odr\u00f3\u017cnieniu od dzisiejszego „standardu deweloperskiego”, mieszkania na \u017babiance by\u0142y gotowe do mieszkania od pierwszego momentu – pod\u0142ogi by\u0142y wy\u0142o\u017cone parkietem oraz ok\u0142adzinami, \u015bciany by\u0142y pomalowane lub wytapetowane. \u0141azienki by\u0142y w pe\u0142ni wyposa\u017cone, a kuchnie cz\u0119\u015bciowo – zazwyczaj na nowych lokator\u00f3w czeka\u0142y kuchenki oraz podstawowe szafki. Bloki by\u0142y oddawane do u\u017cytku klatkami – gdy do jednych mieszka\u0144 wprowadzali si\u0119 nowi mieszka\u0144cy, to trwa\u0142a budowa kolejnych klatek.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Widoki z g\u00f3rnych pi\u0119ter blok\u00f3w s\u0105 niezwyk\u0142e – w tle klif w Or\u0142owie.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Inwestycja by\u0142a traktowana presti\u017cowo, o czym \u015bwiadczy przeprowadzenie „gospodarskiej wizyty” przez \u00f3wczesnego I Sekretarza PZPR Edwarda Gierka 2 lipca 1973 r. zosta\u0142 on przywitany przez przedstawicieli Sp\u00f3\u0142dzielni i Kombinatu oraz mieszka\u0144c\u00f3w osiedla. Odwiedzi\u0142 on mieszkanie M-5, nale\u017c\u0105ce do Danuty Adamkowicz oraz drugie mieszkanie Pa\u0144stwa D\u0105bkowskich. Wizyta zachowa\u0142a si\u0119 na filmie, nakr\u0119conym przez Juliana Jask\u00f3lskiego i upowszechnionym na serwisie YouTube oraz portalu Dawna \u017babianka. Po zako\u0144czeniu ogl\u0105dania \u017babianki, oficjele udali si\u0119 na Przymorze.<\/p>\n\n\n\n

\n